Impressies van de Rhätische Bahn

Voortgang en wijzigingen in 2025

24 december 2025

De laatste dagen verder gegaan met het proefrijden, maar niet heel frequent. Als voorbereiding op de kerstdagen is er veel te doen, plus dat ik af en toe in het appartement van mijn dochter aan het klussen ben. Daarnaast heb ik bezoek gehad van een jaargenoot en hebben we gezamenlijk een aantal zaken bekeken op het gebied van soft- en hardware ter ondersteuning van de websites, de treinbaan en algemene computeractiviteiten. Een nuttige onderbreking, plus het feit dat je dan foto's ontvangt vanuit een ander en onafhankelijk gezichtspunt. Zoals hiernaast zichtbaar is. Dank, Jos.

19 december 2025

Vandaag bij het rijden extra opgelet op het optreden van eventuele problemen, zoals het "uit de rails huppelen" van enkele wagons. Na een uurtje rijden twee wagons geïdentificeerd en tegelijkertijd over welke wielenset het ging. Vervolgens de wagons uit de baan genomen en maar eens met de schuifmaat aan de slag gegaan. Het was gelijk duidelijk. De wielensets met problemen hadden een een binnenmaat B (de afstand tussen de flenzen, zie onderstaande tabel) van 7.2 tot 7.3 mm. De norm (NEM310, Ausgabe 2009 (16.11.2011)) geeft aan tussen de 7.4 en 7.6 mm dus die maar gelijk toegepast. Verder uitgebreid testen moet gaan uitwijzen of dit inderdaad de oorzaak is geweest.

15 december 2025

Het solderen van de raillassen, gemeld op 23 november, bleek niet de oplossing. Kwaad kan het overigens niet. Maar de oorzaak van het stoppende gedrag was dat bij een van de wissels de verbindingsbruggen (voor het automatisch stoppen voor een wissel) ontbraken. Bij de railvoorraad had ik nog een paar van deze bruggen liggen en nadat deze weer geplaatst waren was het stop probleem definitief verholpen. Deze week ga ik verder met de paar overblijvende probleemplekken. Ik houd u op de hoogte.

14 december 2025

De afgelopen weken weinig voortgang gemeld. Ik ben voornamelijk bezig geweest met het proefrijden om de treinenloop zo soepel mogelijk te krijgen. Als indicatie dat dit testen de goede kant opgaat, toon ik hier een foto van het Koploper scherm waarop te zien is dat ik met 4 verschillende treinen aan het rijden ben. De vier treinen zijn hier te zien, terwijl ze in beweging zijn. Het gaat om de Ge4/4 III-642, 644 en 650 en de poetstrein Am4/4 (18463). Zoals te zien rijdt de 642 vanuit blok 18 naar blok 17, de 644 in keerlus #3 naar blok 97 en vertrekt de 650 vanaf spoor 2 (blok 3) van station Filisur naar blok 10 op weg naar Davos. De poetstrein rijdt in spiraal #2 op weg naar Filisur. Rijden met meerdere treinen doe ik echt alleen als het rijden vrijwel zonder problemen verloopt. Er zijn echter nog steeds een paar wissels waar ik werk aan verbetering van de betrouwbaarheid.

26 november 2025

Veel proef gereden vandaag. Wat langzamerhand blijkt is dat sommige stammen zich beter gedragen dan andere. Een aantal van de rijtuigen huppelt namelijk stelselmatig uit de rails, maar dat gebeurt niet bij elke stam. Dit vereist dus nader onderzoek.

Terwijl ik hiermee bezig was ook het besluit genomen om een drietal cameraposities aan te passen. De camera bij Tirano gaf geen goed inzicht en is verdraaid naar het begin van keerlus#3. De camera gericht op Muot gaf ook onvoldoende overzicht en is verplaatst (180 graden gedraaid) naar de start van keerlus#2 onder het Landwasserviaduct. Tenslotte is de camera gericht op spiraal#3 naar achter verplaatst, zodat een beter overzicht verkregen wordt.

25 november 2025

Vandaag dus het speciale bezoek dat geïnteresseerd is in de modelbaan. Na koffie en gebak, met totaal 3 bezoekers de zolder opgezocht. Ondanks de twee weken voorbereiding, uitegebreid railpoetsen en vele malen rondjes rijden om te testen, gaat de Wet van Murphy toch altijd weer op: everything that can go wrong, will go wrong. Op onverwachte plaatsen stopte de locomotief en twee delen waren plotseling stroomloos (bleek later een slecht gesoldeerd contact). Maar de bezoekers waren enthousiast en ook heel benieuwd naar het uiteindelijke resultaat. Dus over een jaar of vijf mag ik ze weer terug verwachten. Nu dus een paar dagen weer proefrijden en zoveel mogelijk uitproberen, want komende maandag komt de tweede groep bezoekers. Kijken of ik Murphy alsnog kan verslaan. Never a dull moment.

24 november 2025

Weinig tijd vandaag, maar toch een paar kleinigheden gewijzigd. Ik heb het locomotiefdepot nog drukker gemaakt. Een dragline is gearriveerd, alsmede een busje van het RhB hoofdkwartier. Ook is eindelijk de frisdankenautomaat bij het stationsgebouw geplaatst en aangesloten. Hij staat niet op de werkelijke plek, want daar zou hij niet zichtbaar geweest zijn. Dus daarom maar aan de andere zijde van de overkapping naar de tunnel. Tenslotte ook nog twee booglantaarns op de stationsweg voor het Hotel Grischuna geplaatst en aangesloten. De volgende stap wordt de plaatsing van een aantal reizigers en daarmee gaan we langzaamaan naar de voltooiing van dit emplacement.

23 november 2025

Vandaag weer vroeg aan de slag. De onderhoudsactie was alle wissels in station Filisur beter gangbaar en dus betrouwbaarder maken. Een tweetal wissels bleef onvoorspelbaar gedrag vertonen. Eerst wissel 52: de link tussen spoor 3 en spoor 4 aan de westzijde van Filisur. Hier eerst door middel van poetsen met een railgum geprobeerd verbetering te brengen, daarna het mechanisme met een heel klein beetje grafiet geprobeerd te smeren. Vervolgens de aansturing gewijzigd (omzetten naar een andere wisseldecoder). Uiteindelijk toen dat allemaal geen verbetering bracht, de wisselspoel uitgebouwd, omgewisseld met een spoel uit de voorraad en ingebouwd, getest en weer afgewerkt. De tweede wissel was wissel 90: aan de oostzijde van Filisur in de richting van spiraal#1. De wissel functioneerde wel, maar een van de sporen leek niet goed schoon. Dit was precies op de plek waar de te lage spant boven hing, dus dat kan een gevolg zijn van het zaagwerk ter plekke. De oplossing was van onder de tafel veel poetsen en geleidelijk aan de poetstrein er doorheen helpen. Uiteindelijk heeft dit het benodigde resultaat geleverd. Alles is nu te berijden.

Vervolgensheb ik de volgorde van berijden van het passeerstation Tirano gewijzigd: de inrit van blok 17 naar 15 verliep niet vlekkeloos. Dus van 17 gaan we nu naar 16 en van 14 naar 15. Daarmee functioneert alles wel. Dat betekent overigens wel dat ik alle vaste routes hierop aan moet passen. Dat gebeurt de komende weken.

Tenslotte was er nog een stukje rails tussen wissel 52 en 53 waar de treinen stokten. Aanknijpen van de raillas helpt dan, maar de volgende dag kun je dat weer doen. Dit heb ik door middel van solderen trachten op te lossen. De tijd zal het leren of dat afdoende blijkt.

22 november 2025

Het is me gelukt. Met behulp van de multi-tool en zittend in de kast, die naast de baan staat, en vanonder de tafel ben ik er in geslaagd om de linkerhoek van de spant af te zagen. Om een idee te geven op de foto is dat dus vanonder en vanachter de achtergrondfoto, tussen de achtergrond en het baantracé door. Precies het deel dat met de rode cirkel staat aangegeven. Het verdient niet de schoonheidsprijs qua uiterlijk, maar het is het resultaat dat telt: alle soorten locomotieven kunnen weer zonder problemen passeren.

In de tussenliggende dagen heb ik ook het locomotiefdepot wat verder aangekleed. Een aantal kabelhaspels, pallets met olievaten, lege pallets, oude railstaven en diverse uitgewisselde wielstellen moeten een sfeer van werkzaamheid en activiteit weergeven. Voor een impressie, zie de hiernaast geplaatste foto. Wat nu nog rest is het plaatsen van de Preisertjes.

Ook had ik enige tijd geleden nog een foto beloofd met verlichte treinstellen op het emplacement van Filisur. Die belofte kan ik nu uiteindelijk inlossen.

Een drukte van belang in de avond op station Filisur

19 november 2025

Het schoonmaken en proefrijden is vandaag doorgegaan met een locomotief en een ROCO poetswagen met railgum, die allebei wel net onder de hindernis door kunnen. Met deze poetstrein worden alle trajecten nagelopen en eventuele onvolkomenheden worden ter plekke extra gepoetst of de verbinding wordt verbeterd ten einde een vlekkeloze operatie te bereiken.

18 november 2025

Tegenslag. Tijdens de aanleg van de ondergrond - door middel van spanten en horrengaas - heb ik een fout gemaakt. Meer nauwkeurig: bij de bovenbouw van de tunnel aan de achterzijde waar de baan naar spiraal #3 loopt. Een spant voor ondersteuning van de opbouw boven de tunnel loopt te ver door naar beneden en blokkeert de doorgang gedeeltelijk. Natuurlijk op een plek waar je er echt niet bij kan, doordat aan de onderzijde de spiraal werken vrijwel onmogelijk maakt. Hoe suf kun je zijn. Goede raad is duur, dat vraagt nog even wat gepeins en geprakkizeer.

Met enig kunst en vliegwerk heb ik een foto weten te maken van de probleemplek. Deze foto is gemaakt vanuit een 40 x 40 cm open in in de tafel. Je kunt er niet eens met twee armen doorheen! In de rode cirkel de restanten van een koppelstukje waarvan ik het grootste deel heb weten te verwijderen, maar wat nu nog het probleem is, is de linkerzijde van de verticale spant. Het peinzen gaat door.

16 november 2025

Deze zondag het testrijden gestart. Waar ik al bang voor was: onmiddellijk na inschakelen van de baanspanning "kortsluiting interne booster". De volgende paar uur dus bezig geweest met het grondig reinigen van de baan. Ieder stukje rail is met de stofzuiger bezocht. Maar daarmee was het euvel nog niet verholpen. Vervolgens heb ik Koploper maar ingeschakeld om te zien of er bepaalde secties foutieve bezetmeldingen gaven, dat zou me kunnen helpen de problemen te isoleren. En inderdaad er waren een aantal spookmeldingen te zien. Eén daarvan was extreem verdacht, want die had ik net afgelopen vrijdag opnieuw aangesloten. En wat bleek....verkeerd om! Aansluiting verwisseld en kortsluiting opgelost. Later de komende week ga ik verder met proefrijden en verder schoonpoetsen van de rails, maar nu weet ik in ieder geval dat alles werkt.

Aan het eind van de middag heb ik nog even wat aandacht besteed aan enkele verlichte onderwerpen. Het chalet dat op de eerdere foto zoveel licht lekkage liet zien, heb ik aan de binnenzijde afgeplakt met zwart tape. Tevens is het chalet met dubbelzijdig tape op de ondergrond geplakt. Het resultaat is dat het nu een meer aanvaardbare aanblik geeft. Bedenk hier wel bij dat de foto's op deze manier genomen geen foutje onbelicht (sic) laten. Ook moest er natuurlijk nog een foto genomen worden van de landelijke lantaarnpalen op weg naar het andere chalet. Foto kan beter, maar het geeft in ieder geval een goede impressie van de verlichte weg en het huis in de verte.

14 november 2025

Vandaag alle elektrische aansluitingen weer hersteld. Tevens de commandocentrale weer opnieuw opgesteld. En tenslotte de hele vloer opgeruimd en alle overbodige zaken in kasten opgeborgen danwel opgeruimd. Alles is nu voorbereid om dit weekend weer te gaan testrijden.

Het overzicht van de opgeruimde zolder en de herstelde baan en commandocentrale

Op de voorgrond aan de linkerkant is de nieuwe zwarte kap op het verlichtingspaneel goed te zien.

Zoals eerder aangekondigd heb ik ook al een aantal extra lantaarnpalen geplaatst. Twee landelijke lantaarnpalen op de weg naar het chalet ten westen van Hotel Grischuna en een drietal vakwerkmasten om het gebied rond de locomotiefloods en de werkplaats te verlichten.

Ik heb het volgens mij nog niet expliciet vermeld, maar de afgelopen weken heb ik ook geleidelijk aan al een aantal bovenleidingportalen rond het station Filisur geplaatst. Hier en daar verbonden met rijdraden, maar nog verre van compleet.

13 november 2025

Tussen het wekelijkse tennis en de commissiewerkzaamheden door, heb ik toch nog wat aan de modelbaan kunnen werken.

Na hem gisteravond eerst in de grondverf gezet te hebben, heb ik vandaag de kap van de verlichtingsbox zwart geschilderd in overeenstemming met de achtergrond. De baan en directe omgeving moet er over twee weken natuurlijk wel presentabel uitzien.

Vervolgens heb ik, zoals eergister aangekondigd, het baan tracé weer volledig dichtgelegd. Mechanisch is dat voor elkaar, dat wil zeggen de rails zijn allemaal weer met elkaar verbonden. Morgen ga ik verder met de heraansluiting van de elektrische verbindingen, voeding en bezetmelding. Daarna wordt het weer uitgebreid proefrijden om na te gaan of alles nog functioneert en niet teveel vervuild is. Dit alles natuurlijk pas nadat alle monitoren, computers en besturingssytemen weer aangesloten zijn.

11 november 2025

Het begrassen van de eerste poot van de u-vormige tafel nadert zijn eind. Vandaag en gister heb ik het gebied leidend naar het Brusioviaduct en het binnenterrein van het Brusioviaduct van gras voorzien. Daartoe moest ik wel eerst de grasmix opnieuw bereiden en dat duurde even omdat ik moest wachten op de levering door Noch van het bestelde gras. Maar gisterochtend werd het door DHL afgeleverd. DHL wordt wel onvoorspelbaarder in zijn levering, want ze laten helemaal niets weten over geplande data of levertijden. Maar goed, het is weer gearriveerd. Totaal heb ik nu voorraad voor 4 bakken zoals ik die op 9 september heb aangemaakt. Dat brengt het totaal op 6 bakken en daarmee zou ik de hele baan moeten kunnen bedekken. De tijd zal het leren of ik dit goed berekend heb.

Vandaag ook een kap gemaakt om de aansluitingen op de schakelkast voor de verlichting van Filisur aan het oog te onttrekken. Deze kap heb ik gemaakt van polystyrol plaat van 1,0 en 0,5 mm dikte. Moet alleen de komende dagen nog even op kleur gebracht worden.

De bouwwerkzaamheden worden nu even voor enige tijd onderbroken. Over twee weken komen er een aantal clubgenoten de modelbaan bekijken en dan wil ik de baan wel in een rijdende conditie hebben. Dus de komende dagen ga ik de weggenomen delen (zie bijdrage op 10 juni en op 19 oktober) weer terugplaatsen en wel op zo'n manier dat deze delen voor de toekomst demontabel blijven.

7 november 2025

Vanmiddag de verlichting van de overige gebouwen, het hotel en de drie chalets rondom het station Filisur aangesloten. Dan blijkt gelijk dat niet alle gebouwen even goed zijn voorbereid op de verlichting. Met name het derde chalet (foto linksonder) moet nog beter op lichtlekkage, door het dak en langs de schoorsteen, aangepast worden. Daarnaast moet er ook duidelijk nog wat extra straatverlichting aangebracht worden. Maar voorlopig ziet het er alleszins bevredigend uit.

5 november 2025

Inmiddels zijn de lantaarnpalen langs de stationsweg ook aangesloten alsmede het stationsgebouw. Voor dat hele dunne draad van de Viessmann lantaarnpalen gebruik ik voor het eerst een andere techniek. Ik maak gebruik van 5-polige steeklasklemmen, die met smeltlijm op het frame gemonteerd worden. De dunne draden van de weerstanden en diodes zitten hierin goed klemvast verankerd. Dit geeft minder gedoe, is flexibeller in het gebruik en kan zonder solderen gebeuren. Daardoor kunnen lantaarns eventueel ook makkelijker uitgewisseld worden. Een foto van de nu goed verlichte stationsweg staat hiernaast. Op een volgende foto zal ik ook de railspanning weer aansluiten, zodat de verlichting van de trein en de wagons ook nog bijdraagt aan de algehele sfeer.

2 november 2025

De afgelopen week weinig tijd gehad voor modelbouw. Het onderhoud en de verfraaiing van het huis, het onderhoud van de auto en het sporten vroegen om de aandacht, dus dan blijft de modelbouw wat achter. Maar vandaag een paar uurtjes de tijd gehad om te werken aan de verlichting van het station Filisur. Inmiddels is de verlichting onder de overkapping op het eilandperron en de overkapping van de tunnelingang aan de kant van het stationsgebouw aangesloten. Ook de lantaarns op de perrons zijn aangesloten, 4 stuks in totaal. De gebouwen - het stationsgebouw, het hotel en de chalets - volgen hopelijk later deze week, evenals de lantaarns langs de stationsweg. De bijgaande foto toont het voorlopige resultaat.

Deze week ook de tijd gevonden om bij Noch weer voorraad glasvezels aan te schaffen. Beige, goud-geel en lichtgroen heb ik in voldoende hoeveelheid aangekocht om de rest van de baan de komende weken en maanden van gras te kunnen voorzien.

28 oktober 2025

Orientatie van de satellietfoto op 22 oktober in overeenstemming gebracht met de volgorde van de banner-foto's. Verder enkele tekstuele wijzigingen aangebracht en typefouten verwijderd.

25 oktober 2025

Bomen planten is toch nog een uitdagende bezigheid. Om de boom goed op/in het horrengaas te plaatsen blijft een uitdaging. Maar ik denk dat het redelijk gelukt is. Rond de chalets en richting dal zijn een groot aantal loofbomen geplaatst. De grasvlakten aankleden wordt de volgende stap. In de tussentijd heb ik een aantal kleine scenes gemaakt op het emplacement van Filisur. Ik heb onder andere bagagewagens geplaatsts en ik heb een gesloten goederenwagen zodanig bewerkt dat de laaddeur in geopende toestand te zien is. Hierbij wordt geprobeerd een pallet te lossen, maar dat gaat niet lukken met behulp van een palletwagen. De werkers en hun opzichter moeten dat nog ontdekken. DHL levert ondertussen een pakket af bij het Hotel Grischuna: de koffer van een gast is nagezonden vanaf Flughafen Zürich .

22 oktober 2025

De banner foto aan de bovenzijde van de pagina heb ik voor de gelegenheid even aangepast. Ik heb in drie foto's naast elkaar de huidige stand van zaken rond het emplacement van Filisur trachten te vangen. Dit leek me de beste manier om een dergelijke compositie foto te laten zien. Ter vergelijking heb ik de satellietfoto van Filisur vanuit hetzelfde gezichtspunt gepubliceerd. Het beeld van links naar rechts wordt weergegeven door de 3 banner-foto's.

Bird's eye view op emplacement Filisur

In de tussentijd ben ik begonnen met het plaatsen van de bomen/bossen op de helling naar het dal en rond de locomotiefloods. Ik maak hier gebruik van een satellietfoto uit Google Maps van de omgeving van het station Filisur. Voor het gemak heb ik de foto hier gereproduceerd. Ik probeer de vegetatie zo natuurlijk mogelijk te maken, maar ik heb een overschot aan dennenbomen, dus na het emplacement van Filisur, zeker als in werkelijkheid de baan stijgt, gaan de loofbomen snel over in naaldbomen. Zoals ook al in de omgeving van het Hotel te zien is.

19 oktober 2025

Vandaag tijdens het drogen van de graslijm begonnen om ruimte te maken om later de komende week het Landwasserviaduct aan te kunnen gaan kleden. Komende week komt een studiegenoot me helpen om dat te realiseren. Ik verwacht dat het in mijn eentje te lastig is om het voor elkaar te krijgen. Vele handen maken licht werk en twee weten meer dan één. Dat is de logica achter deze stap. Om de toegankelijkheid te vergroten heb ik de lus tussen de beide viaducten en een viaduct op het traject naar Alp Grüm tijdelijk verwijderd. Ik ben daar eigenlijk iets te voortvarend geweest met het aanleggen van de ondergrond. Vanaf nu ga ik meer van achter naar voren werken. Al doende leert men.

Langzamerhand begint het begrassen op te schieten. De voorzijde van de baan heeft al gras tot aan het Brusioviaduct. De achterzijde heeft gras tot voorbij de chalets. Bij de tunnelingang helemaal aan het begin, heb ik het gras ook al van extra begroeiing en struiken voorzien. Dat moet op alle andere plaatsen nog volgen. Morgen verwacht ik ook de achterzijde tot aan het einde van het emplacement van Filisur volledig van gras te hebben voorzien. Al met al gaat er heel wat gras aan op. Ik heb totaal al twee bakken (9 september) gemaakt. Ik vrees dat ik nog een extra bak nodig heb om tot en met het Brusioviaduct te komen. Dus dat wordt weer grasvezels bestellen.

Zoals op onderstaande foto goed te zien is, is ook de omgeving van de locomotiefloods van een grindonderlaag voorzien. Hier moet ook nog wat groen doorheen gaan schemeren, maar dat is gepland voor later, tijdens de afwerking van het landschap. Het grind recept is drie delen wit zand en één deel grijs zand (Busch Quarzsand 7521 en 7524).

Voorbereidingen voor laatste gras actie (links). Het gras aan de voorzijde (rechts) is al volledig aangebracht

Om de voortgang te illustreren heb ik een compilatie foto gemaakt. Van linksboven naar rechtsonder ziet u daar: de begroeiing op de helling links van de tunnel, de helling rechts van de tunnel met de restanten van een omgevallen boom, een close up van de koeien kudde (één koe moet nog wat bijgewerkt worden qua kleur) en tenslotte een drone opname van het stationsplein.

9 oktober 2025

De begrassing en de detail aankleding gaan hand in hand verder. Het volgende deel is "ingezaaid" en het afwerken van al gedroogde delen volgt.

De eerste helling boven en naast het tunnelportaal wordt aangekleed als bos, weide en gecultiveerde tuin met alles wat daarbij hoort. Een oud boerenhek is geplaatst om de koeien op de alm te houden en vanzelfsprekend zijn de nodige koeien en kalveren gearriveerd om de kudde vorm te geven. Ik ben nog op zoek naar een drinkbak voor de koeien.

Inmiddels moet ik wel een beetje oppassen dat ik binnenkort de bovenleidingmasten nog wel makkelijk genoeg kan plaatsen. Dus misschien moet ik dat nu eerst maar even ter hand nemen om teleurstellingen in de nabije toekomst te voorkomen.

8 oktober 2025

De voortgang is aanzienlijk trager dan ik had verwacht. Gedeeltelijk komt dit door veel activiteiten, waarvoor mijn aandacht vereist is en die niets met modelbouw te maken hebben. Daarnaast is het aanbrengen van het gras ook een redelijk arbeidsintensief proces zoals al besproken. Het kost dus gewoon meer tijd. Daarom, na twee weken toch maar even een foto. Op het eerste deel van de baan, dat nu van gras voorzien is, ben ik al voorzichtig met de verdere aankleding begonnen.

24 september 2025

Het aanbrengen van het gras is best een tijdrovend werkje. Allereerst is de lijm betrekkelijk lastig uit te smeren. Ik heb daar een brede platte kwast voor gekocht om het proces enigszins te versnellen. Het aanbrengen van het gras gaat met de nieuwe GrassMaster redelijk soepel, dus dat valt dan weer mee. Maar het verwijderen van het overtollige gras is ook weer redelijk intensief, want de stofzuiger kan maar een beperkt aantal grasvezels in een keer vasthouden op de oude panty. Dus om te voorkomen dat de vezels straks overal liggen, moet ik de panty redelijk vaak leegkloppen. Alweer vergt dat veel tijd. De voortgang is als gevolg hiervan maar beperkt, want ik wil ook niet te grote vlakken in een keer aanpakken, om te voorkomen dat de lijm al begint in te drogen voor de vezels zijn aangekomen. Dus de komende dagen, zo niet weken, is het gras, gras en gras wat de klok slaat. Aan het eind zal ik overzichtsfoto's plaatsen, maar ieder deelgebied zal ik niet apart tonen. Ter compensatie daarom een compilatie foto van de stand van zaken, zoals Filisur er op dit moment bijligt.

23 september 2025

Na het gereedkomen van de eerste 4 rotspartijen, is weer een fase van de constructie van de eerste poot van de U-vormige tafel gereed. Aan deze zijde zijn nu alle rotsen geformeerd, gevormd, gekleurd, verouderd en geaccentueerd. Een foto van de vierde en voorlopig laatste rotspartij staat hiernaast.

Het aanbrengen van het gras is de volgende fase in de voltooiing van Bahnhof Filisur en omgeving. Het eerste gras is gezaaid. Aan de uiterste westkant van de baan is de helling leidend naar het tunnelportaal als eerste van gras voorzien. Dit was mijn vuurdoop met de GrassMaster 3.0 Profi, de premiere zogezegd. Ik moet toegeven dat deze beter werkt dan de oudere versie. Het gras staat parmantig overeind, zoals je het graag wilt zien.

Detailopname van het gras aangebracht met de GrassMaster 3.0

Op 9 september van dit jaar heb ik beschreven welk grasmengsel ik hiervoor gebruik. De gevolgde methode geef ik hier kort weer. Tegenwoordig gebruik ik alleen nog maar Noch graslijm (61131), omdat deze lijm geen vlies vormt en daardoor beter en langer verwerkbaar is. Veel beter dan de traditionele houtlijm, die ik vroeger gebruikte. De GrassMaster wordt vervolgens voor 2/3 deel gevuld met het grasmengsel. In de met lijm bedekte ondergrond draai ik een kleine schroef om goed contact te maken met het aluminium horrengaas. Wanneer de krokodillebek hierop aangesloten wordt, is daarmee de tegenpool voor de GrassMaster goed vastgelegd. Daarna is het een kwestie van rustig schudden van de GrassMaster en zorgen dat de hele lijmlaag gelijkmatig bedekt wordt. Als de dekking naar tevredenheid is en de lijm enigszins droog, wordt het overtollige gras met een stofzuiger verwijderd. Over de zuigmond wordt een oude panty gespannen om het gras weer op te kunnen vangen en opnieuw te gebruiken.

Als laatste vandaag, na de vele detail foto's van de rotsproductie de laatste weken, maar eens een overzichtsfoto vanuit een andere hoek. Het station Filisur gezien vanaf het locdepot. De ondergrond is voorbereid, maar nog niet afgewerkt en nog veel meer details zullen aangebracht gaan worden. Maar we gaan de goede kant op, wat mij betreft.

21 september 2025

De afgelopen dagen heb ik me bezig gehouden met het maken van de vierde locatie voor een rotspartij. Dit is de rotswand naast het Brusioviaduct. Deze rotsen moeten uiteindelijk de overgang naar het Alp Grüm tracee maskeren en logischer maken. Dus eerst maar weer met behulp van de doos restmallen zo goed mogelijk de puzzelstukjes in elkaar gepast. Toen ik daarmee tevreden was, eerst alle individuele delen met PolyMax vastgekit. Na uitharden van de kit, de volgende dag de kieren, spleten en open ruimtes opgevuld met snelgips. Na droging van het gips aan de slag gegaan met beitel, kraspen en mes om het gips en de mallen beter op elkaar aan te laten sluiten. Tenslotte, dat is het stadium waar ik nu ben, de hele rotspartij in de basiskleur neutraal grijs geschilderd. Tevens de omliggende gipsdelen van het landschap van de basis kleur green undercoat voorzien. Dat is al met al weer een stap in de juiste richting: de verdere voltooiing van het gebied rond Alp Grüm.

18 september 2025

Ideale omstandigheden voor werken op de zolder deze dagen. De diverse rotspartijen hebben in de tussentijd hun derde bewerking ondergaan. De rotsen zijn gedrybrushed. Een stugge platte kwast wordt licht in de witte verf gedoopt, getipt eigenlijk. Daarna wordt de verf afgestreken op een stuk karton en tenslotte worden met deze enigszins witte kwast de uitstekende rots delen bestreken. Daardoor lichten de scherpe randen op en vormen een nog beter contrast met de donkere delen, die na de zwarte wash zijn achtergebleven. Later wordt er wellicht hier en daar nog wat kleur aangebracht en eventueel begroeiing, maar voorlopig is dit als basis voor mij voldoende.

15 september 2025

Aan de slag met beitel en kraspen om de rotsen een natuurlijker aanblik te geven. Met de beitel zijn te vloeiende lijnen afgezwakt of weg gestoken en daarna zijn alle holtes, die er nog waren, met Albastine Allesvuller opgevuld. Dan weer een laag neutraal grijs en na drogen vervolgens met zeer verdunde zwarte verf en een bredere kwast accenten aangebracht. De verf laten intrekken of wegdeppen al naar gelang de situatie. Een eerste impressie van de meest westelijke rotspartij staat hiernaast. Waarschijnlijk moet het accentueren nog wel een paar keer herhaald worden om blijvend effect te hebben.

De tweede grotere rotspartij achter het Hotel Grischuna heb ik op dezelfde wijze aangepakt. Deze locatie was iets lastiger te bewerken, omdat je er niet echt goed voor staat. Maar ik denk dat het uiteindelijk wel gelukt is. Hier moet ik iets langer wachten voor ik verder kan, omdat er redelijk wat diepe holtes met Allesvuller zijn opgevuld. Dat moet dus wel eerst goed uitharden.

De derde locatie naast spoor 4 van Filisur is vandaag ook onderhanden genomen, geschilderd en geaccentueerd. Deze plek ligt aan de rand van de tafel, dus dit werkte wat makkelijker en sneller. Ook het licht op de werkplek was beter. Een dagje laten drogen en dan drybrushen met witte plakkaatverf, voor verder accentuering.

14 september 2025

Vandaag de rotswanden en rotspartijen in de basiskleur, neutraal grijs (Amsterdam Acrylics) geschilderd. Als je dan vervolgens detailfoto's van deze rotsen en het resultaat van het schilderwerk kritisch bekijkt, dan valt het pas op dat ik onvoldoende heb gekrast en gebeiteld om de rotswanden ruwer en meer natuurlijk te krijgen. Het gips was dik vloeibaar en dat is nu nog goed te zien. Dus als alles droog is (en de nieuwe voorraad verf is gearriveerd), gaan we een tweede poging wagen om de rotsen een beter uiterlijk te geven. Soms gaat het niet in een keer zoals je gewild had.

13 september 2025

De afgelopen dagen weer wat voortgang geboekt. De aansluiting van het locdepot aan de bergwanden is gerealiseerd. Daarnaast is ook de ondergrond, op basis van foto's op kleur gebracht voor de toekomstige afwerking, grind en gras.

Verder ben ik bezig geweest met de realisatie van de eerste rotswanden. Uit de voorraad afgietsels heb ik zo goed mogelijk een dekkende rotswand samengesteld boven de tunnel naar Spiraal#2, tegenover het stationsgebouw aan de spoorzijde en achter het Hotel Grischuna (een compromis, niet conform de werkelijkheid). Na het selecteren van de geschikte afgietsels heb ik die met PolyMax aan de ondergrond gelijmd. Als volgende stap heb ik snelgips aangemaakt om de tussenliggende ruimtes zo goed mogelijk op te vullen met behulp van een spatel en een lepel. Dat betekent snel doorwerken, want na 20 minuten is het gips niet meer verwerkbaar. Na drogen van het gips ga ik het in model krassen en daarna kan er geschilderd en verouderd worden.

Wat verder op de laatste foto zichtbaar is, is dat ik een start gemaakt heb met het plaatsen van de bovenleiding. Ik ben begonnen vanaf de locremise, omdat de draaischijf precies met een lange bovenleiding te overbruggen blijkt. Eén van de twee sporen is maar gelektrificeerd, dus daar hoef ik verder geen moeilijke aanpassingen voor te doen. Vanaf daar heb ik een paar bovenleidingmasten bij het station proberen te plaatsen en daar bleek direct al dat ik daarvoor het sein bij spoor 5 moest verplaatsen, anders zou het door de bovenleidingmast afgedekt worden. Ook die wijziging heb ik uitgevoerd, maar toen besloten even te wachten met de verdere plaatsing van de bovenleidingmasten, tot de rotswanden hun definitieve positie hebben gekregen. Ter voorkoming van toekomstige conflicten.

10 september 2025

Op basis van de op Internet gevonden foto's, heb ik besloten het gebied rond de draaischijf en de locloods helemaal uit te vlakken. Daartoe heb ik de ruimtes tussen de diverse sporen met kurk opgevuld. Met behulp van papier en potlood heb ik mallen gemaakt van de betreffende gebieden en die vervolgens overgetrokken op het kurk. Met mes en schaap heb ik deze mallen vervolgens uitgesneden/geknipt en zo goed mogelijk pas gemaakt. De ondergrond en de kurkdelen zijn daarna met kurklijm ingesmeerd en na een uurtje drogen zijn de kurkdelen nauwkeurig op hun plaats gelegd en zo goed mogelijk aangedrukt. Als laatste zijn de ruimtes tussen het kurk en de baandam opgevuld met ballast om een strak beeld te verkrijgen. De ruimtes aan de bergzijde moeten nog met Mold-A-Scene opgevuld en afgewerkt worden.

9 september 2025

In de tussentijd heb ik inspiratie opgedaan voor de aankleding van de omgeving van de locloods. In eerste instantie dacht ik aan stelconplaten, maar bij nadere beschouwing van de beschikbare foto's op Internet, blijkt het echter een combinatie van gras, zand, grind: iets halfverhards dus. Daar moet ik eens even over nadenken hoe ik dat ga aanvliegen.

Maar dat triggerde me vervolgens wel om naar de grasmix te gaan kijken. In het verleden gebruikte ik het recept "Alpenweide" van Noch. Dat hield in 2 delen 07086 (veldgras oker, 5 mm), 1 deel 07101 (wildgras beige, 6 mm), 1 deel 07102 (wildgras lichtgroen, 6 mm) en 0,5 deel 07106 (wildgras donkergroen, 6 mm). Maar aangezien de kleur oker momenteel (al tijden) niet leverbaar is, ben ik op zoek gegaan naar een alternatief. Nu is de mix in plaats van 2 delen oker 1 deel wildgras goud-geel (07083). Dat geeft ruwweg hetzelfde effect, verwacht ik. Op de foto hiernaast de bereiding van het gras in een grote kom. Totaal heb ik hier 175 gram grasvezels voorbereid/aangemaakt. Ik heb recentelijk een nieuwe Grass-Master 3.0 Profi aangeschaft van Noch. Daarmee moet het gaan gebeuren.

Deze grasmix is bedoeld voor de bergweiden. Voor de tuinen en de bebouwde omgeving ben ik van plan gebruik te gaan maken van 07073 (koeienweide), 08155 (bloemenweide) en 07090 (weide).

Opmerkelijk detail: rechts naast de kom liggen de 122 stelcon platen, die ik aan het maken was voor de omgeving van locloods en draaischijf. Die verhuizen nu waarschijnlijk naar de opstelsporen bij Preda.

7 september 2025

Toen werd het weer wat warmer op zolder en had ik ook andere prioriteiten in het dagelijkse leven. Maar ik heb nog wel de schroeven verwijderd en de gaten gevuld en het ballastbed in zijn geheel gecontroleerd. Dus ik kan nu met stelligheid zeggen dat het eerste deel van het traject een voltooid ballastbed heeft.

1 september 2025

Vandaag slechts een korte update. De resterende ballast, ongeveer 5 m, is volledig ingelijmd en ligt nu te drogen. De afwerking gebeurt morgen inclusief het plaatsen van de afdekplaat, die al voorbereid is en op de werkbank ligt te drogen.

31 augustus 2025

Vanochtend dus weer verder. Eerst de schroeven eruit, vervolgens de gaten opvullen, met de pipet water indruppelen en tenslotte met de injectiespuit de lijm aanbrengen. Het is bekend en het is een eindeloze herhaling.

Daarna de rest van de ballast aan deze zijde van de U-vormige tafel aangebracht. Tot en met het Brusioviaduct ligt er nu overal ballast. Dat moet dan morgen wel nog ingelijmd worden. Maar dan is het voorlopig even achter de rug. Ik denk dat ik me als volgende stap ga bezig houden met het aanbrengen van de rotsen.

Voor de laatste zichtbare wissel aan deze zijde (zie linksboven op de foto hiernaast) moest er dus nog wel een afdekplaatje gemaakt worden. Maar dat is inmiddels een standaardprocedure en tussen de bedrijven door snel opgelost.

30 augustus 2025

Gister de sporen aan de oostzijde in de ballast gelegd. De ballast ligt inmiddels netjes tussen de bielzen en de baandammen zijn voorgevormd. De volgende stap is het lijmen.

Na het ballasten verder gewerkt aan de omgeving van het stationsgebouw Filisur. Ik heb moderne lantaarnpalen van Viessmann aangeschaft (Viessmann 64976) ongeveer het type dat er in werkelijkheid staat. Langs de Bahnhofstrasse, tussen de bomen, heb ik 6 van deze lantaarnpalen geplaatst. De rest van van de straat zal door meer traditionele lantaarnpalen verlicht gaan worden, omdat ik daar al grote aantallen van in mijn bezit heb.

In de middag heb ik mezelf ertoe weten aan te sporen om de ballast met lijm in te gaan druppelen. Een goed uurtje doorwerken en alle ballast is met de verdunde boekbinderslijm ingedruppeld. Dus dat viel toch wel weer mee. Ik had opgezien tegen de bereikbaarheid, maar dat was geen probleem. Nu weer laten drogen en dan de schroeven verwijderen, de gaten opvullen en waar nodig de ballast bijwerken.

28 augustus 2025

Vandaag aandacht voor heel veel details. Bij SwissModelRail heb ik afgelopen week een aantal items aangeschaft. Een setje "verboden overpad" borden, een kaartuitgifte automaat, een afvalbak en een uitgifte automaat voor versnaperingen (met LED verlichting). Waar ik me in alle eerlijkheid op verkeken had, is dat er vanuit Zwitserland invoerrechten geheven worden. Met de hoge porto kosten en de invoerrechten is dit geen optie die voor herhaling vatbaar is. Misschien zo plannen dat ik het de volgende keer in Zwitserland kan ophalen.

Deze items moeten natuurlijk snel geplaatst worden en daarnaast moet het ballastbed afgewerkt worden en verder gedetailleerd. Op de compilatiefoto hiernaast is te zien dat ik op het midden platform links en rechts van het stationsgebouw de "verboden overpad" borden heb geplaatst. Het overpad is alleen toegestaan voor medewerkers van de Rhätische Bahn. Onder de overkapping van de underpass naast het stationsgebouw is de kaartuitgifteautomaat geplaatst en ook de afvalbak. Binnenkort komt daar onder de overkapping ook de uitgifteautomaat voor de versnaperingen.

Bij Viessmann heb ik ook nog een bouwpakket van een perronlantaarn aangeschaft. Daar miste ik er 1 van, waarschijnlijk gesneuveld bij het afbreken van de vorige baan. Ik was er van overtuigd dat ik er daar een aantal van had, maar nee. Deze is naast het "buiten" terras aan de westzijde gezet.

Een goed overzicht van de aangebrachte ballast

Na het aanbrengen van deze verfraaiingen, ben ik begonnen met het afwerken van het ballastbed. Eerst wordt de schroef verwijderd. Daarna wordt met een spatel de ballast voorzichtig in de open ruimte gestrooid. Met een pipet wordt vervolgens ontspannen water op de aangebrachte ballast gedruppeld en daarna wordt met de injectiespuit de verdunde en ontspannen boekbinderslijm ingedruppeld. Tijdens dit proces worden plekken waar de ballast niet egaal is aangebracht op dezelfde manier verbeterd. Uiteindelijk ben ik ontzettend tevreden met het resultaat zoals dat in bovenstaande foto zichtbaar is.

27 augustus 2025

Ondertussen heb ik een soort ritme gevonden. In de ochtend een paar uur op zolder tot het te warm wordt en dan soms 's avonds nog een uurtje. Het ballasten kan ik toch niet veel langer dan een uurtje of twee volhouden, dan moet ik weer iets anders doen. Desondanks maak ik best wel goede voortgang. Het emplacement van Filisur ligt nu helemaal in de ballast en is volledig ingelijmd. Ook de afdekplaten van de wisselbedieningen zijn geplaatst en met ballast ingebed. Ik wacht nu nog even tot het allemaal goed droog is, voordat ik de schroeven ga verwijderen en de ballast ter plekke kan afwerken. Vanmorgen ben ik daarom verder gegaan met het vervolg van het traject: de route naar het Brusioviaduct. Dat deel is inmiddels ook van ballast voorzien en volledig ingelijmd. Ook hier nu dus wachten op het drogen voor de schroeven eruit kunnen. Op de foto hiernaast een eerste blik op de route vanuit Filisur, zoals die er op dit moment bij ligt.

Op de foto is een voorbeeld te zien van het feit dat ik nog steeds bij leer tijdens de werkzaamheden. De zwarte pijltjes langs het spoor geven aan waar de schroeven zitten. Als je ze weghaalt en de gaten zijn met ballast gevuld, is namelijk niet meer goed te zien welke ruimtes tussen de bielzen nog gelijmd moeten worden. Vandaar de pijltjes, bittere noodzaak en leermoment.

26 augustus 2025

In de ochtend was er goed te werken op zolder, maar ik denk dat het vandaag weer warmer wordt dan gister, want om 11.30 uur werd het al te warm om nog prettig te kunnen werken.

De kleur van de eerste twee afdekplaten was na een nacht drogen redelijk bijgetrokken. In toekomstige foto's zal dat zichtbaar zijn. Dat geeft ook goede moed voor de volgende set van 8 afdekplaten. Voordat ik aan het ballasten van de baan begon, heb ik eerst de ballast op de overige 8 afdekplaten aangebracht. Terwijl deze afdekplaten liggen te drogen, ben ik met het ballasten van het tweede deel van het emplacement van Filisur begonnen. Na een goede twee uur is het emplacement nu tot en met de wisselstraten aan de oostzijde geheel van ballast voorzien. Het moet nog ingelijmd worden, maar dat zal morgenochtend wel gaan lukken.

Volgende stap de afdekplaten klaar maken voor montage met behulp van dubbelzijdig tape, maar dat kan rustig aan de tuintafel.

25 augustus 2025

Tot 12.30 uur was het goed te doen op zolder, maar daarna werd het al snel te warm. Maar deze ochtend heb ik toch wel weer wat gerealiseerd.

Als eerste stap deze ochtend, heb ik een voetweg aangelegd van de chalets naar het dorp Filisur dat virtueel verder in het dal ligt. Deze weg heb ik op de ondergrond afgetekend met viltstift. Daarna is het parcours met Noch graslijm ingesmeerd. Tenslotte is met behulp van een lepeltje grijs zand als wegbedekking aangebracht. Het zand is een 1 op 1 mengsel van Busch basalt grijs en beige strand zand. Voordat het overtollige materiaal wordt verwijderd met de stofzuiger, moet het eerste voldoende lang drogen. Een foto volgt morgen.

Na mijn eerdere ervaringen met geblokkeerde wissels ben ik deze keer heel voorzichtig te werk gegaan rond de wisselaandrijving. Ik heb besloten de afdekking buiten de baan voor te bereiden en vervolgens aan te brengen en voorzichtig in te bedden in de al aangebrachte ballast.

In bijgaande compilatiefoto laat ik in zes stappen mijn productieproces zien. De foto's worden van linksboven naar rechtsonder doorlopen. Als eerste heb ik aan de hand van een reserve wisselaandrijving een mal gemaakt. Deze mal heb ik overgezet op 0,5 mm polystyrolplaat (foto 1). Daarna de afdekplaat uitgesneden (foto 2). Dit proces heb ik een keer of tien herhaald voor alle komende wissels in het emplacement. Volgende stap is het basalt grijs schilderen van alle afdekplaten (foto 3). Daarna wordt de plaat ingesmeerd met Noch lijm en met de ballast bestrooid. Na drogen wordt de plaat met ballast op een stuk dubbelzijdig tape (3M) geplakt (foto 4). De laatste voorbereidende stap is het wegsnijden van de overtollige tape (foto 5). Ter controle worden na deze fabricage stappen de afdekplaten ter plekke nog eenmaal gepast en gecontroleerd (foto 6). Uiteindelijk wordt de beschermlaag van de afdekplaten vewrijderd en de plaat nauwkeurig op de aandrijving vastgeplakt. Als laatste wordt de omtrek van de plaat met ballast zo goed mogelijk ingebed in de al eerder aangebrachte ballast.

Het eindresultaat is te zien in de volgende foto. Dit is duidelijk werk in uitvoering. Twee afdekplaten zijn al aangebracht, de derde wacht nog op de aanpassing. De kleur is nog iets lichter dan de omgeving, maar alles is nog niet volledig droog, dus ik neem aan dat dat nog wel goed komt.

24 augustus 2025

Zoals het gezegde luidt: belofte maakt schuld. Dus vanmorgen na het ontbijt direct maar aan de slag gegaan met het aanbrengen van de ballast op het emplacement van Filisur. Misschien ten overvloede, maar ik gebruik voor het eerst Koemo ballast op deze baan. Ik heb een mengsel gemaakt van 2 delen grijs (W10) en 1 deel bruin (R10). Daarmee ga ik eerst de ruimtes tussen de bielzen opvullen en daarna de zijkanten van de rails. Instrooien doe ik met een theelepeltje. Daarna gebeurt het verspreiden en het netjes tussen de bielzen brengen van de ballast met een platte kwast van 9 mm breed en voor het vormgeven van de zijglooiingen soms een van de kleinste spatels. Met de Koemo ballast gaat dat verspreiden beter dan met de vorige soorten ballast (Faller).

Als alle ballast netjes op zijn plaats ligt, ga ik er heel voorzichtig overheen met een vernevelende spuitfles met ontspannen water. Tenslotte wordt de ballast vastgezet met boekbinderslijm, die 1 op 1 verdund is met water. Deze lijm wordt aangebracht met behulp van een 10 ml injectiespuit voorzien van de dikste naald, die mijn apotheek beschikbaar had. De schroeven aangebracht voor fixatie van de rails worden pas verwijderd als de ballast volledig is opgedroogd.

In totaal ben ik hier ongeveer 3,5 uur mee bezig geweest. In die tijd heb ik de helft van het emplacement van ballast voorzien. Bij de juiste weersomstandigheden gaan we daar morgen weer mee verder.

23 augustus 2025

De afgelopen dagen goed weer om op de zolder te werken. Er is daardoor veel gebeurd. De bomenrij aan de voorzijde van het station is uitgebreid naar het oosten. De trottoirbanden langs het station zijn aangebracht. Het middengebied tussen spoor 1 en spoor 2 is van een betonnen platform voorzien en een extra overpad is aangelegd. De belijning op de perrons is aangebacht met behulp van 5 mm afplakband en een Noch witte marker. Dit is wat mij betreft zeer goed gelukt. Daarna zijn de diverse perrondelen definitief vastgelijmd. Toen konden ook de extra lantaarnpalen op de perrons geplaatst worden.

De veranderingen in beeld

De rails vanaf de tunnel (Spiraal#2) naar Filisur is van roest voorzien (Noch marker) en de eerste bovenleidingmast is voor het tunnelportaal geplaatst. Tenslotte, is er nog een voetweg aangelegd vanaf de chalets naar het dal.

Volgende stap wordt ballasten van het station Filisur. Ik kan het echt niet langer meer uitstellen.

21 augustus 2025

Op het moment meer werk dan hobby. Maar af en toe een klein klusje gaat er wel tussendoor. Vandaag de trottoirbanden gesneden en op kleur gebracht. Nu nog plaatsen.

18 augustus 2025

Door af en toe virtueel rond te rijden rond het station van Filisur in Google Streetview, vind ik regelmatig details die het waard zijn om mee te nemen in mijn modelwereld. Eén van deze details is het informatie bord of beter de informatiepanelen over het feit dat de Albulabahn Unesco Werelderfgoed is, dat bij de uitgang van het stationsgebouw langs de rand van de weg staat. Zie de foto rechtsboven in nevenstaande compilatie. Door middel van kopiëren en verkleinen, plakken, knippen en snijden heb ik deze panelen naar schaal 1:160 verkleind (linkerfoto) en in mijn modelwereld onder de bomen langs de rand van de weg geplaatst (foto rechtsonder). Het schilderwerk moet nog wat bijgewerkt worden evenals de uiteindelijke plaatsing, maar er is weer een mini-scene gereed om aan de baan toe te voegen.

17 augustus 2025

De afgelopen dagen drukker geweest met het Europees Kampioenschap Hockey (op de televisie wel te verstaan) dan met de treinen. Maar toch af en toe nog wel wat kunnen doen.

Ik ben nog steeds bezig met het verder aankleden van het station Filisur en omgeving. Zoals al aangekondigd, heb ik de perrons opnieuw geschilderd. Dit keer in de kleur Licht Grijs en dat bevalt duidelijk beter. Wat nog aangebracht moet gaan worden zijn de witte lijnen langs de perron randen. Ook een tweede overpad moet nog aangebracht worden.

Als proefplaatsing heb ik een aantal bomen geplant langs de rand van de Bahnhofstrasse (de straat die voor het station langsloopt). Dat geeft gelijk een wat meer afgeronde blik. De bomen staan nog los, want eronder moet nog gras aangebracht gaan worden. Hier en daar moeten er ook nog wat plantenbakken bij en de trottoirranden moeten nog aangebracht worden, maar het gaat de goede kant op.

Een blik langs het spoor

Ook heb ik al wat voortgang geboekt in de richting van het Brusioviaduct. Nadat de bestelling van Meijer en Blessing was gearriveerd, had ik weer voldoende groene undercoat verf (WS C1228) en kon ik het deel van het landschap tot aan de tunnel naar Davos in de grondkleur zetten.

Als je zo naar de foto's van vandaag kijkt, wordt het langzamerhand echt wel tijd om de ballast verder aan te gaan brengen. Wie weet valt de warmte de komende week mee en kan ik daar een start mee maken. Al heb ik de komende week wel weer meer afspraken op de universiteit, de vakantie periode loopt op zijn eind. Maar we zullen zien.

13 augustus 2025

Gisteravond laat de scene nog even ingebed in het perron. Het past, maar staat nog los, want ik ben er nog niet zeker van of ik het perron niet in een andere kleur moet schilderen. Ik vind de betonverf voor wegen, mogelijk toch iets te licht. Misschien is het beter het hele perron in de kleur van de ondergrond van de mini-scene te schilderen. Denk ik nog even over na. In de tussentijd, een foto vanaf de spoorzijde. Een beetje gephotoshopped, wat ik normaalgesproken niet doe, maar dit was iets te dichtbij genomen.

12 augustus 2025

In de ochtend, terwijl het nog redelijk koel was op zolder, heb ik een mini-scene gemaakt van het terras dat naast het stationsgebouw van Filisur geplaatst gaat worden. De bodem is een plaat van Evergreen met tegelmotief. Daarop zijn de tafels, stoelen en een paar banken geplaatst. Het geheel is gecompleteerd met koers- en informatie borden van de Rhätische Bahn. Een wachtende reiziger maakt het verhaal af. Naar het voorbeeld op Google Maps staan er twee bomen, die ik heb gevormd uit bomen van Busch door de kroon wat kleiner te knippen, op de hoeken van het terras.

Deze keer een directe vergelijking tussen mijn geknutsel en een foto vanuit Google Maps. Zo goed mogelijk heb ik een foto gemaakt vanuit dezelfde positie. De opstelling en alle details zijn niet exact hetzelfde, maar het gaat me erom de sfeer zo goed mogelijk te treffen. En zelf vind ik dat dat aardig gelukt is. Wat nog ontbreekt is dat dit terras nog in het perron verzonken moet worden en dat er rond het perron nog trottoirbanden aangelegd moeten worden. Foto's zijn redelijk confronterend en niet erg vergevingsgezind.

11 augustus 2025

Vandaag weer mooier weer, dus op zolder echt te warm. Ik heb het geprobeerd. Dus mijn spullen opgepakt en kleine klusjes in de tuin gedaan.

Het terras van het station Filisur kan op mooie dagen uitgebreid worden lnags het spoor in de richting van het hotel. Daar zijn dus een aantal tafels, stoelen en banken voor nodig. Faller levert die onder artikelnummers 272441 en 272442. Daar had ik er nog wat van op voorraad. Het is alleen een ontzettend priegelwerk om die tafels, stoelen en banken in elkaar te zetten. Maar rustig gezeten aan de tuintafel, onder het zonnescherm, is dat uiteindelijk goed gelukt.

Gisteravond, toen het wat koeler was op zolder en de TV niets te bieden had, heb ik de omgeving van de wegen naar de chalets nog even in de juiste kleur geverfd. Hiermee raak ik redelijk door mijn groene earth colours heen (WS C1228). Dus die heb ik vandaag maar even bijbesteld, even als wat bomen, gips en overpaden. Dan kunnen we er weer even tegen aan.

10 augustus 2025

Het motto voor dit weekend is duidelijk: wie het kleine niet eert, is het grote niet weerd. Meer en meer details zijn aangebracht op het stationsplein. De ruimte naast de ingang van het hotel is van een rij plantenbakken met planten voorzien en er zijn tafels en stoelen geplaatst. Ook op het balkon is een tafel met stoelen geplaatst. Ook de parkeervakken zijn aangegeven voor het hotel.

Maar ook naast het station zijn er parkeervakken aangelegd. Verder is er een houten overpad voor het stationspersoneel gemaakt. Ook zijn de Bahnhofsglocken - drie stuks voor respectievelijk de richtingen Tiefencastel, Davos en Bergün - toegevoegd aan het station. Een leuk historisch detail, maar volgens mij tegenwoordig helaas niet meer aanwezig.

De wegen naar de chalets zijn ingebed in de omgeving en op kleur gebracht. Ballasten van de stationssporen zal de volgende stap moeten worden, maar dan moet eigenlijk eerst het middenperron op kleur gebracht worden. Dus dat wordt het klusje voor komende week.

8 augustus 2025

Dag in dag uit kan ik een paar uur besteden aan de baan. Het is op dit moment de afwisseling die ik zoek. Dus ben ik nu met allerlei kleine klusjes en kleine details bezig om de omgeving zo natuurgetrouw mogelijk te imiteren.

Op basis van foto's van Google Maps heb ik de omgeving van het Hotel Grischuna nauwkeurig bestudeerd. Naast het hotel is een groen strook en daar staat op het eerste deel een hek/balustrade langs. Daar heb ik met behulp van Evergreen profiel (2.0 x 2.0 mm) en metalen hekken een balustrade voor gemaakt. De voorzijde van de groenstrook is van blokken gemaakt. Deze zijn uit een plaat van trottoir tegels van 1.6 x 1.6 mm gesneden. Het hoekje naast de hoofdingang wordt met potplanten (Noch) afgeschermd van de straat en een of twee tafels (Faller) kunnen daar net een plek vinden.

De wegen/paden naar de chalets zijn van karton gemaakt en provisorisch vastgeplakt en gefixeerd met spelden. De ondergrond wordt met Mold-A-Scene verder afgewerkt.

6 augustus 2025

Naarmate ik er langer naar keek, stoorde me de ondergrond van het stationsgebouw Filisur voldoende om er snel iets aan te gaan doen. Zoals eerder bedacht en genoemd, ben ik begonnen met schaven. Daarvoor heb ik de ondergrond weer voorzichtig losgemaakt uit de omgeving en in mijn werkplaats geprobeerd de dikte terug te brengen naar 1 à 1.5 mm. Met zo'n kein oppervlak blijkt dat dus toch te lastig. Op één plek was ik er bijna doorheen, terwijl ik aan de andere kant nog op 3.5 mm dikte zat. Dus als tweede optie een grotere plaat MDF proberen te verdunnen, maar met hezelfde resultaat. Het ging niet gelijkmatig genoeg. Dus uiteindelijk mijn toevlucht genomen tot polystyreen plaat. Ik was op zoek naar 1.5 mm dikte, maar uiteindelijke besloten de ondergrond te maken van twee keer 0.5 mm dikte. Het deel van het perron langs het goederenspoor heb ik laten zitten en via een helling verbonden met het nieuwe deel. Uiteindelijk is de ondergrond met alleslijm vastgelijmd aan de railbedding en het wegdek aan de voorzijde.

Nadat ik de nieuwe ondergrond voltooid had, heb ik nog even gecheckt op Google Maps hoe de situatie op het emplacement er momenteel bijligt. Wat blijkt, de draaischijf heeft een donkerder kleur bruin dan ik heb toegepast, dus daar ga ik nog iets aan doen. Verder is het perron aan de rechterzijde in werkelijkheid korter dan ik heb aangenomen. Ook dat wordt nog aangepast, ten gunste van het aantal parkeerplaatsen ter plekke.

Zicht op aanpassingen vanuit andere hoek

5 augustus 2025

In deze tijd ben ik zeker niet continu met de bouw van de baan bezig. Af en toe moet er gesport of gewandeld worden en gister een dagje uit met kinderen en kleinkinderen. Later vandaag presentatie bij mijn Probusclub over mijn levensloop. Dat moest dus ook voorbereid worden.

Maar er is altijd wel een kleine activiteit die uitgevoerd kan worden. De laatste dagen ben ik begonnen met de aanleg van de Bahnhofstrasse. Hierbij valt op dat het station toch wel erg hoog ligt. Daar moet nog wat aan gedaan worden. Afschaven?

Ook de draaischijf is uiteindelijk op kleur gebracht: houten planken, en de bak in beton grijs. Tenslotte is ook de weg van een hekwerk voorzien en de onderdoorgang is met hek en struiken aan de bovenzijde afgeschermd.

2 augustus 2025

Deze regenachtige dagen is het goed doorwerken aan de modelbaan op zolder. Wel heb ik af en toe wat werkzaamheden (echt werk) uit te voeren en hier en daar wat commissiewerkzaamheden, maar daarna kan ik weer spoorslags naar de zolder.

De hoofdtaak voor vandaag is het aanbrengen van het gips op één van de moeilijker delen van de modelbaan. Deze twee delen, de hoeken van de U-vormige tafel, zijn net te bereiken, maar dat werkt niet echt prettig. Dus tanden op elkaar en doorzetten maar. Ik heb het lang genoeg voor me uitgeduwd, dus vandaag moet ik er aan geloven. Uiteindelijk heb ik in een tijd van 2 uur een rol Woodland Scenics plaster cloth (400 x 20 cm) verwerkt. Het ziet er redelijk uit, maar het was inderdaad lastig. Het volgende stuk wordt heel wat eenvoudiger. Het onderstuk van de U is smaller en daardoor goed bereikbaar. De andere hoek van de U, de locatie van het Landwasser viaduct, wordt de ultieme uitdaging. Hoe ik dat ga aanpakken, heb ik nog niet besloten en dat zal het onderwerp zijn van diep denkwerk in de komende weken.

Met de verbeterde mengverhouding van het pleister (Mold-A-Scene) is het eenvoudiger te verwerken. Ik ben nu in staat geweest om een lijstje van locaties met kleine onvolkomenheden of aanpassingen te voltooien met een batch bestaande uit 10 cl water en 20 cl pleister. De werkzaamheden die ik hiermee in ongeveer 10 minuten heb uitgevoerd betreffen het dichten van voegen, het aanvullen van het wegdek, het opvullen van gaten en dergelijke.

In de tussentijd is een groter deel van het gipsoppervlak in de grondkleur gezet, ook al de plekken die gister en vandaag met pleister zijn aangevuld. Ook de binnenring van de weg onder het station door is van gipsdoek voorzien en op kleur gebracht.

Aangezicht Bahnhofstrasse Filisur

Tenslotte is het eerste zichtbare deel van de modelbaan van ballast voorzien: het gedeelte tussen de tunnel naar Spiraal#2 en het stationsemplacement van Filisur. De Koemo ballast is duidelijk makkelijker te verwerken, het is beter tussen de bielzen te borstelen en uiteindelijke geeft het een strakker beeld. Ik ben er tevreden mee, maar er is nog heel wat ballast werk te verrichten.

1 augustus 2025

Afgelopen woensdag is dan uiteindelijk de bestelling uit Rotterdam aangekomen. Ik ben begonnen met Mold-A-Scene plaster van Woodland Scenics om het Hotel Grischuna in de omgeving in te bedden. De beschrijving op het pak vind ik niet super duidelijk. Het pak geeft een mengverhouding van 2,5 : 1 (gips : water) en daarmee krijg ik een te droog mengsel. Hiermee heb ik de eerste delen opgevuld. Maar dit werkte niet echt lekker. Het mengsel blijft te korrelig, onsamenhangend en droog.

Vervolgens op internet zitten speuren naar de juiste mengverhouding voor Woodland Scenics Mold-A-Scene plaster. Daar vind ik, met hulp van AI: "De mengverhouding voor Mold-A-Scene gips is 2 delen gips op 1 deel water, gemeten naar volume. Dit betekent dat je bijvoorbeeld 2 kopjes gips gebruikt met 1 kopje water. Het is belangrijk om het gips langzaam aan het water toe te voegen terwijl je constant roert, totdat de consistentie van een waterige pasta is bereikt." Die mengverhouding lijkt me op basis van mijn eerste ervaring beter, maar die hoeveelheden zijn teveel want volgens de aanwijzingen op het pak is het maar 5 minuten verwerkbaar. Dus ik ben op zoek gegaan naar kleinere maatlepels. En ga het later vandaag opnieuw proberen.

29 juli 2025

Deze week kan ik bijna onafgebroken werken aan de treinbaan. Helaas laat de levering van Meijer en Blessing op zich wachten en heb ik noodgedwongen wat andere zaken aangepakt. De laatste dagen dus een aantal kleine klusjes opgelost. Ik ben begonnen met de perrons van Filisur. Met behulp van Google Maps zo goed mogelijk de layout van de perrons en de trottoirs nagebouwd. Het gekozen materiaal is MDF. Om de juiste hoogte te krijgen voor het perron is 4 mm dikte gekozen. Helaas zijn dan de trottoirs iets te hoog, dus daar moet ik later nog iets aan doen. De overgang naar de weg is nu al gemaakt van dubbellaags golfkarton (de iets afwijkende kleur bruin links en rechts van het stationsgebouw) om een vloeiende overgang te realiseren.

Na het aanleggen van de perrons heb ik alle verlichtingsaansluitingen doorgevoerd. Verder heb ik een tweetal uitrijseinen op een nieuwe, meer logische positie geplaatst. Het uitrijsein op spoor 1 is op dezelfde hoogte geplaatst als dat van spoor 2. Het uitrijsein van spoor 4 is aan de buitenzijde, de rechterzijde van de baan geplaatst, net voor het wissel naar de draaischijf.

Tenslotte heb ik de weg vanaf de voorzijde, die leidt naar de onderdoorgang, vormgegeven. Het gekozen materiaal is 3 mm triplex (restant van een deksel van een wijnkist). Daarvan zijn ook de zijkanten van de tunnel. De ruimte naar de ondergrond is met Faller muurplaten afgerond. Bij deze werkzaamheden maak ik eerst een mal van papier en die bewerk ik net zo lang tot deze goed past. Daarna wordt de muurplaat met behulp van de mal uitgesneden en met transparante alleslijm vastgezet. De ruimte tussen weg en stationsplein is opgevuld met styropor. Later wordt dit nog met gipsdoek afgewerkt.

Gister ben ik ook in de opslagruimte gedoken om de verhuisdoos met gipsafdrukken van mijn vorige baan weer op te zoeken. Als eerste heb ik nog al die stukken moeten ontdoen van lijmresten, gipsdoek en losse gips- en grasresten. Met het losse gips had ik de diverse mallen zo goed mogelijk verbonden tot zo realistisch mogelijke bergwanden. Maar in de nieuwe omgeving kan ik beter teruggaan naar de individuele mallen om de rotswanden opnieuw te vormen. Door deze actie wordt het ook inzichtelijker wat ik voor vormen tot mijn beschikking heb. Om een indruk te krijgen, heb ik op een paar steile bergwanden al een poging gedaan om de individuele mallen te rangschikken tot een voorlopige bergwand.

De laatste activiteit van vandaag was het plaatsen van een opbouwschakelaar op het frame van de baan om de verlichting van de schaduwstations op een makkelijk bereikbare en eenvoudige manier te kunnen schakelen. Gemak dient de mens tenslotte.

Zoals het er nu naar uitziet, wordt het pakket van Meijer en Blessing morgen tussen 14 en 16.30 uur door PostNL afgeleverd. Dus de plaatsing van het gipsdoek zal moeten wachten tot donderdag. De Houtloods heeft gereageerd op mijn verzoek (27/7), helaas geen gipsdoek op voorraad.

27 juli 2025

Een bewolkte zondagochtend, dus ideale omstandigheden om op de zolder te werken. Verder gegaan met het verven van de ondergrond. Het gips verder in de groene verf gezet en de railbeddingen met umber op kleur gebracht. Daarnaast ook een aantal kleine klussen uitgevoerd. Ik heb onder andere steunmuren aangebracht bij de locloods en onder het transformatorhuis. En verlichting aangebracht en/of de draden doorgevoerd in de drie chalets en het Hotel Grischuna. Bij de perronoverkappingen en in het stationsgebouw is de verlichting al aangebracht tijdens de bouw, maar daar moeten de draden nog wel doorgevoerd worden. Voordat ik dat kan doen, moet ik eerst de ondergrond van het station op de juiste hoogte brengen en inpassen in het landschap. Ook de perrons moeten eerst geschilderd worden en van witte belijning worden voorzien, voordat de overkappingen definitief geplaatst kunnen worden. Ziedaar de volgende opdracht.

In de tussentijd heb ik bij Meijer en Blessing extra gipsdoek besteld (Woodland Scenics C1203) en los gips (Woodland Scenics C1202) voor de vormgeving van delen van het landschap alsmede een aantal sets figuren. Ook bij de Houtloods heb ik de vraag naar gipsdoek uitstaan.

25 juli 2025

Vandaag het aanbrengen van het gipsdoek opgepakt. Als eerste heb ik het tunnelportaal naar Spiraal#2 aangekleed. Vervolgens het dubbele tunnelportaal naar Davos met de daarachter gelegen bergrug. Tenslotte is ook de binnenring van het Brusio viaduct van enkele lagen gipsdoek voorzien. Na twee uur werken aan de randen van je reikwijdte is het wel weer mooi geweest. Morgen verder, voor zover er nog voldoende gipsdoek op voorraad is.

Omgeving Brusio viaduct voorzien van gipsdoek

23 juli 2025

Vandaag maar eens even iets anders aangepakt. Het eerste deel van het gips heb ik op kleur gebracht met Woodland Scenics Earth Colors (Green Undercoat C1228). Op de foto is het erg vlekkerig, maar dat geeft juist wat variatie in de toekomstige afwerking. Op de foto heb ik het papier ter bescherming van de achtergrond nog niet verwijderd.

De dag ben ik begonnen met het afwerken van de tunnelingangen. Het tunnelframe naar Davos heb ik voorzien van een oude railstaaf en daar vervolgens de twee bovenleidingdraden aan gesoldeerd. De onderlinge afstand tussen de draden is gelijk aan de hart-hart afstand van de rails (33 mm). De draden zijn met een isolator aan de voorzijde aan het tunnelportaal gefixeerd en de uiteinden van de draden zijn omhoog gebogen om als vanger van de pantografen te fungeren. Daarbij zijn de rijdraad en de hangdraad zorgvuldig aan elkaar gesoldeerd, zoals te zien op de foto rechtsboven. Voor plaatsing op de uiteindelijke positie zijn de rails roestkleurig geschilderd en is provisorisch het horrengaas aan het frame gemonteerd. Na plaatsing is het horrengaas definitief bevestigd.

22 juli 2025

Voordat ik verder kan gaan met het aanbrengen van het gipsdoek, moeten eerst de tunnelportalen in dit deel van de baan goed voorbereid worden. Dat betekent dat in die delen eerst de ballast aangebracht moet worden. Vervolgens moet voor het plaatsen van het portaal eerst de bovenleiding en dan met name de opvang van de pantografen vanuit de onderwereld goed aangebracht worden. Zoals in de fotocompilatie te zien is, is de tunnelingang bij Spiraal#2 redelijk ver voor elkaar (links). De constructie staat nu te drogen, voordat het horrengaas definitief geplaatst gaat worden. Daarna kan het gipsdoek eroverheen. Op de foto rechtsboven ligt de ballast te drogen ter plekke van het tunnelportaal in de richting van Davos. Op de laatste foto is het tunnelportaal voorzien van steunen voor de opvangdraden. Na drogen wordt een oude railstaaf door de blokjes geschoven waar de bovenleiding aan gesoldeerd kan worden.

De afgelopen week ben ik ook verder gegaan met het aanbrengen van horrengaas rond de drie viaducten op weg naar Alp Grüm. Dit gebied is nu vrijwel voorzien. De volgende stap is de overgang naar het Landwasserviaduct. Daar moet een berg voor en een berg achter komen. Opnieuw een uitdaging, vanwege de geringe bereikbaarheid achter het viaduct.

16 juli 2025

Gister weer gestaag verder gewerkt met het aanbrengen van het horrengaas. In kleine stukken is het horrengaas inderdaad makkelijker en netter te verwerken en beter te monteren. En als het straks afgedekt is door het gipsdoek, zie je die lappendeken toch niet meer. Op onderstaande foto staat de gallerij onder druk te drogen op haar uiteindelijke positie. Deze foto's zien er allemaal wat rommelig uit, maar ook dat wordt straks keurig aan het zicht onttrokken. En wees gerustgesteld: er is orde in de chaos.

Gallerij gefixeerd

Vandaag of morgen verder met het sluiten van het laatste stuk op de route naar de Alp. Daarna wordt het tijd om het gipsdoek aan te gaan brengen, maar dan moet eerst alles rondom en onder het gaas weer afgedekt worden. Mogelijk is er ook hier en daar nog wat extra ondersteuning nodig voor het horrengaas. Zeker onder het stationsgebouw, constateer ik net op nevenstaande foto.

14 juli 2025

Zoals aangekondigd, vandaag de ballast in de Galleria aangebracht. Het bekende recept heb ik hierbij gevolgd, zoals ook gebruikt op de viaducten, Landwasser en Brusio: 2 delen Koemo grijs (W10) en 1 deel Koemo bruin/roest (R10). Na het aanbrengen besproeien met ontspannen water en dan met de injectiespijt boekbinderslijm indruppelen. Voor het overzicht en de foto de gallerij en de rotsen even teruggeplaatst tijdens het drogen van de ballast.

Tijdens het drogen ben ik begonnen met het aanbrengen van het horrengaas. Eerst binnen het Brusio viaduct. Ik heb deze keer een iets andere aanpak gekozen. Ik plaats nu kleinere stukken horrengaas per keer. Kleinere delen zijn beter hanteerbaar en beter uit te meten.

Daarna is de overgang naar het tracee van Alp Grüm onder handen genomen en tenslotte (voor vandaag) de aanloop naar het station zelf. Wat nog rest is de hoek vlak voor de Galleria en de delen tussen het tracee. Het eerste deel wordt erg lastig, het tweede deel is een kwestie van goed uitmeten.

13 juli 2025

Vandaag een bewolkte dag, dus kan er uitstekend op de zolder gewerkt worden. Weliswaar met alle ramen tegen elkaar open, maar gedurende een ochtendje is het goed te doen.

Ik ben verder gegaan aan de voorbereidingen voor de Galleria. Als eerste zijn de rotsformaties in de juiste positie geplaats, de snijnaden passend gemaakt en waar nodig bijgewerkt en tenslotte met Polymax ten opzichte van elkaar gefixeerd. Nadat dat geregeld was en de lijm voldoende uitgehard, heb ik de snijvlakken die in het zicht liggen met verschillende kleuren Vallejo, nat in nat, bijgewerkt. Als volgende stap is de Galleria zelf in een betonkleur geschilderd. Daarna zijn de achterwanden op de spanten gelijmd en is de ondergrond naast de railbedding van een donkere kleur bruin, umber, voorzien. Als laatste zijn de spanten in de aanloop naar de Galleria (vanaf het station) van dwarsspanten voorzien om het horrengaas straks beter te kunnen aanspannen. Maar voordat ik het horrengaas ga plaatsen, moet ik eerst de rails in de Galleria van ballast voorzien en roestkleurig schilderen, want anders kom ik daar niet meer bij. Wie weet is er deze week nog een momentje waar de temperatuur het ballasten toelaat.

7 juli 2025

Volgens de handleiding van NOCH, de beschrijving in de verpakking van de platen, zijn de hardschuimplaten te buigen door ze met een heatgun te verwarmen. Dat is me niet gelukt. Ook het onderdompelen in warm water, dat als alternatief wordt voorgesteld, heeft niet het gewenste resultaat. Daarom heb ik de plaat in een aantal stukken gesneden en zo de vorm van de gallerij zo goed mogelijk gevolgd. Een eerste indruk van de rotsen boven de gallerij krijgt u in de foto hiernaast. Dit is nog maar een proefplaatsing. De definitieve plaatsing komt als de rails geballast is, de gallerij geschilderd en alles vast gemonteerd is. Voordat het zover is moeten ook de diverse spanten ter plaatse nog aangepast worden ten einde goede ondersteuning van de rotsen te garanderen.

5 juli 2025

De afgelopen week was het echt te warm op zolder. Aan het einde van de vorige week heb ik nog wel weat spanten ingemeten en gezaagd om de inpassing van de viaducten in het landschap straks goed te kunnen uitvoeren. Ik heb daarvoor bij alle viaducten driehoekige spanten aangebracht om het horrengaas vloeiend aan te kunnen brengen.

In de loop van de week is ook de bestelling van Noch gearriveerd. Dit weekend ga ik eens voorzichtig proberen hoe de granietplaten aan te passen zijn voor gebruik langs het emplacement van Alp Grüm. Bij eerste observatie zijn de platen wat dikker dan ik verwacht had, maar dat gaan we aanpassen om het zo veel mogelijk op de werkelijke situatie te kunnen laten lijken. Het is gelukt om de rotsen passend te krijgen. Nu alleen nog bijkleuren om de zaagsnedes te verbergen. Daarna ga ik, als het weer het toelaat, denk ik, het horrengaas aanbrengen tot aan het stationsgebouw.

Verder heb ik in de avonduren de computer en de camera's weer even aangesloten om te zien of alle camera's nog wel een goed beeld geven na het plaatsen van de extra verlichting boven de schaduwstations en de vele spanten rond de viaducten. Hieruit bleek dat een aantal camera's beter verplaatst kunnen worden om een gelijkmatiger overzicht over de schaduwstations en de verdekte sporen te kunnen krijgen. Deze verplaatsing ben ik momenteel aan het doen.

23 juni 2025

In het weekend was het echt te warm op zolder en heb ik me bezig gehouden met en in de tuin, maar vandaag was het goed te doen en is het vervaardigen van de spanten weer voortgezet.

Voor de bouw van de bergwand bij het station van Alp Grüm, heb ik bij Noch een tweetal "Felsplatte Granit" (Artikel-Nr: 58470) besteld. Ik verwacht dat ik daarmee de bergwand op een juiste manier kan vormgeven. Tegelijkertijd heb ik ook maar een hulpmiddel voor het snijden van piepschuim onder een hoek (Proxxon THERMOCUT-Anschlag TA 300, Artikel-Nr: 4527078) aangeschaft. Daarmee kwamen de verzendkosten op nul uit. Dit graniet wordt bevstigd op een strook multiplex die ik daarvoor geplaatst heb. Tevens zijn de overgangen naar de lagere sporen ter hoogte van het stationsgebouw ook van spanten voorzien. Geleidelijk aan nader ik het Landwasserviaduct.

Ter afsluiting van dit gedeelte - de onderzijde van de U-vormige tafel - heb ik een profiel gezaagd van 120 cm lang om de module af te sluiten en de overgangen naar de diverse viaducten goed te kunnen maken.

20 juni 2025

Ondanks de warmte op zolder, heb ik dezer dagen toch wel wat voortgang geboekt. En dan met name in de ochtenduren als het nog niet zo vreselijk warm is. De ene ochtend de spanten inmeten en vervolgens in de schaduw buiten de spanten uitzagen uit multiplex. De volgende ochtend de spanten dan ter plekke pas maken en met Polymax en lijmklemmen bevestigen. Op deze manier is inmiddels de boog naar Alp Grüm bijna helemaal voorzien van spanten. Ik ben inmiddels gevorderd tot aan het stationsgebouw. Ook dat is nu beter en stabieler ondersteund.

Al werkend en voortploeterend, heb ik besloten een deel van de boog van een gallerij te voorzien. Niet exact naar de werkelijkheid, maar na vertrek uit het station is er wel een gallerij van 264 m - Galleria Grüm - al is dat in werkelijkheid iets dichterbij het emplacement. Maar hier en daar moet je wel wat compromissen doen om alles in te kunnen blijven passen. Ik heb dit vooral bedacht om de overgang tussen viaduct en boog beter te maken en een impressie van hogere bergruggen te geven, in ieder geval vanuit beide zijden gezien. De gallerij heb ik gemaakt van polystyreen plaat van 1 mm dik en vierkant staf materiaal van 2,0 x 2,0 mm. De hoogte en de onderlinge afstand van de pilaren is geschat op basis van een foto van de Rhätische Bahn. Op nevenstaande compositie foto van linksboven naar rechtsonder: het grote voorbeeld, de bouw van de gallerij, close up van de geplaatste gallerij en een overzicht van gallerij en spanten in de boog.

Afgelopen week heb ik wat bezoekers op zolder gehad. Daarbij bleek dat door het scheppen van het landschap, althans op dit moment de ondergrond ervan, het zicht op de schaduwstations wel drastisch wordt verminderd. Met andere woorden, het wordt erg donker in de schaduwstations. Dus ben ik op internet op jacht gegaan naar een goedkope en duurzame oplossing hiervoor. Bij Amazon heb ik LED lichtstrips gevonden van 30 cm lengte en te koop in een pakket van 6 met transformator (12V DC). Ze zijn eigenlijk bedoeld voor plaatsing onder keukenkastjes, maar met hun 30 cm lengte zijn ze ideaal voor mij, want de afstand tussen de hoofdspanten is ongeveer 38 cm. Dus deze strips komen goed van pas. Uiteindelijk heb ik er 3 boven St.Moritz geplaatst en 3 boven Davos. Hiervoor heb ik wel de kabel tussen strip 3 en strip 4 met zo'n 2 m verlengd. Zie hiernaast het resultaat. Goed zicht.

11 juni 2025

Vandaag weer dapper verder gegaan met het aanbrengen van de spanten voor de ondergrond. Het uitmeten, zagen en passend vijlen kost de meeste tijd. Het monteren met behulp van Bison Polymax is dan uiteindelijk een fluitje van een cent. Het werk vordert al met al gestaag. Zoals op de foto te zien is, ben ik al gevorderd tot aan het stationsgebied. Daar wordt de eerstvolgende opgave het ondersteunen van het stationsgebouw, zodat er een fundament is om de hellingen netjes op aan te laten sluiten.

10 juni 2025

Eerder deze week was ik even het vertrouwen kwijt in de haalbaarheid van mijn plannen. Terwijl ik bezig was met het aanbrengen van het horrengaas in de binnenring van het Kreisviaduct, zag ik het vervolg niet meer zitten. Ik kwam er met een schok achter dat het gedeelte na het Kreisviaduct tot aan het Bahnhof Alp Grüm niet te bereiken was. Verder lukte het ook niet om de binnenring goed af te werken. De aansluiting op het viaduct lukte niet goed en de onderdoorgang voor Spiraal#3 was moeilijk te realiseren. Gedesillusioneerd ben ik er daarom toen maar mee gestopt.

Een paar dagen heb ik lopen nadenken wat voor mogelijkheden ik nog had. Vandaag ben ik begonnen met het verwijderen van het horrengaas rond het Kreisviaduct. Daar was ik echt ontevreden mee. Daarna ben ik een werkplatform gaan maken met behulp van twee schragen (zie hiervoor het voortgangsrapport van 22 december 2024) en een oud keukenblad (3 cm dik). Maar dat lukte niet goed. In eerste instantie - op de hoogste stand (106.5 cm) van de schragen - was het gebied wel beter bereikbaar, maar zou ik onder mijn positie moeten werken. Absoluut niet goed voor mijn rug en niet echt werkbaar. In tweede instantie - met de schragen op de laagste stand (65 cm) - was mijn werkpositie wel beter, maar de bereikbaarheid niet. Dus dit was niet de oplossing. Werkplatform weer afgevoerd.

Als derde en laatste oplossing heb ik het bedieningsplateau tijdelijk ontmanteld en heb ik tevens het uitstekende deel van het Kreisviaduct uitgebouwd. Dit betekende enkele aansluitingen loskoppelen of omleggen en vervolgens het verbindingstracee, wat geschroefd was, uitnemen. Hiermee heb ik een werkbare positie weten te scheppen en de mogelijkheid om het hele emplacement van Alp Grüm onder handen te nemen. Dit betekent dus wel dat de afwerking van dit emplacement voorrang moet krijgen op al het andere werk om niet iedere keer deze ombouw te hoeven doen.

Na deze reflecterende fase en de organisatorische ingrepen, ben ik gelijk weer verder gegaan met het aanbrengen van meer spanten rond het Kreisviaduct en ook voor de verbinding naar het emplacement van Alp Grüm. De afwezigheid van het besturingspaneel en de toegevoegde spanten zijn op nevenstaande foto goed zichtbaar. Voor de afwerking van het emplacement moet ik nu dus op zoek naar foto's. Een eerste heb ik hiernaast geplaatst: een behoorlijk steile wand moet er komen tegenover het stationsgebouw.

7 juni 2025

Na het drogen ben ik eerst aan de slag gegaan om het gips, dat ik gemorst heb en de gipsvlekken weg te schuren. Ik ben daar halverwege mee. Tegelijkertijd ben ik begonnen om de binnenring van het Kreisviaduct van spanten te voorzien, zodat ik daar de redelijk vlakke ondergrond kan aanbrengen en een start kan maken met de baandam. De diverse kruisingen - met Spiraal#3, de toerit naar Alp Grüm en de tunnel naar schaduwstation Davos - worden nog best wel een uitdaging, maar zoals gewoonlijk gaan we uitdagingen niet uit de weg. Ik houd u op de hoogte.

4 juni 2025

De warmte viel mee (of tegen, afhankelijk van wat je wilt doen) en zelfs een beetje eerder dan verwacht, heb ik vandaag, woensdag, nog de tijd gevonden om het laatste gipsdoek rond Filisur aan te brengen. Gister had ik de rails al afgeplakt en het schaduwstation met kranten afgedekt. Dus kon ik vandaag voortvarend aan de slag. Dit was dus nu het vierde type gipsdoek, van Woodland Scenics, in gebruik vergelijkbaar met het Noch doek. Slechter dekkend en wat minder gips. Het Busch en Faller doek zijn zogezegd het smeuigst en het beste dekkend met maar één laag. Nu dus alles eerst maar rustig laten drogen en dan met voorstrijk behandelen, zodat de verf straks niet al te sterk wordt geabsorbeerd.

2 juni 2025

Dit weekend niet zoveel tijd gehad om aan de baan te werken, maar toch wel even het uiterlijk van de modelbaantafels opgewaardeerd. De aangebrachte zijspanten heb ik volgens mijn eigen standaards voor de afwerking zoals gewoonlijk weer zwartglanzend (satin) afgelakt. Dat ziet er net even strakker uit. Deze week, na woensdag, hoop ik nog aan de laatste delen gipsdoek toe te komen op de linker poot van de baan. Onder de voorwaarde dat het op zolder niet al te warm is.

28 mei 2025

Het is een goede week voor modelbouwwerkzaamheden. Slechts een paar afspraken en dus veel tijd voor het bouwen.

Zoals eerder al aangekondigd heb ik de ondergrond ter plaatse van de achtergrond vandaag beter ondersteund. Ik heb het redelijk simpel gehouden: tussen twee spanten, die van voor naar achter lopen, heb ik vóór de achtergrond een extra steun onder het horrengaas geplaatst en vervolgens het horrengaas daarop vastgeniet. Hiermee staat de ondergrond strakker en is het gipsdoek beter aan te brengen.

Voordat ik met het gipsdoek aan de slag ga, heb ik toch het fundament voor de twee chalets weer veranderd. Ik was namelijk niet tevreden met het resultaat uit styropor. Dus heb ik over de lengte van de spant het horrengaas losgemaakt. Daarna heb ik met behulp van de multitool de spant van een horizontale inkeping voorzien. Hierop heb ik een plaatje multiplex van 10 mm dik vastgeschroefd. Als laatste heb ik het horrengaas over deze plaat geplaatst en met nieten weer vastgezet. Dit ziet er duidelijk beter uit. Ter bescherming van de achtergrond heb ik een strookpapier tussen tafel en achtergrond geplaatst ter bescherming tijdens het gipsen. Hiernaast een foto, gemaakt nadat de laatste (voor vandaag) gipsstrook geplaatst was. De beschermingsstrook laat ik nog een tijdje op zijn plaats, minimaal tot het moment dat de ondergrond geschilderd is.

Uiteindelijk heb ik toch meer gipsdoek gebruikt dan ik verwachtte. Ik heb nu nog twee rollen van 2 m over. Ik hoop dat dat genoeg is voor de aanloop naar het Brusio viaduct. In de tussentijd heb ik wel weer een winkel gevonden die Woodland Scenics gipsdoek op voorraad heeft. Gelijk heb ik maar weer 4 rollen besteld.

Tijdens het drogen/uitharden van het gips, ben ik alvast gaan zoeken op internet om inspiratie op te doen voor de inbedding van het Brusioviaduct. Dat wordt de volgende fase van de ondergrond. Op onderstaande foto is te zien hoe de omgeving van het viaduct er uit ziet. Daar kan ik wel wat mee, denk ik.

Luchtfoto Brusioviaduct en omgeving

27 mei 2025

Zo af en toe heb ik een paar uurtjes om weer wat gipsdoek te leggen. Zo kan ik stap voor stap de linkerzijde van de baan geleidelijk aan met gipsdoek afdekken. Dat voorkomt ook, als je alles iedere keer netjes opruimt, dat het een geweldige rotzooi wordt met overal gipspoeder en gipsvlekken.

In de tussentijd zijn er 3 rollen van 2 m bij 20 cm verwerkt en 1 rol van 2 m bij 10 cm. De voorraad op dit moment is nog 4 rollen van 20 cm en 3 rollen van 10 cm. Dus ik verwacht dat ik voor deze zijde net genoeg heb.

Voor ik nu verder kan met het gedeelte bij het stationsgbouw, moet ik eerst de ondersteuning van het horrengaas aan de muurzijde verbeteren, want daar is het momenteel vrij hangend en dat werkt niet goed. Dus dat wordt even wat onverwacht, onzichtbaar en ondergronds houtconstructiewerk.

24 mei 2025

Nadat afgelopen donderdag het laatste deel van de bestelling van het gipsdoek is gearriveerd, ben ik vandaag begonnen met het aanbrengen van het eerste deel van het gipsdoek rond en boven de Spiraal#2. De eerste observatie is dat er wel een heel duidelijk kwaliteitsverschil zit tussen het Noch en het Busch gipsdoek. Tot nu toe was ik Woodland Scenics gewend. Het Busch doek is veel rijker aan gips en dekt in een keer. Het Noch doek bevat minder gips en hecht slechter, waardoor er meer lagen nodig lijken. Maar hoe dan ook, het eerste deel ligt nu onder het gips. De onderliggende rails van de schaduwstations had ik wel bedekt met kranten, zoals op de foto nog net te zien is. Bij het vervolg zal ik de naast liggende rails toch ook maar af gaan dekken. Scheelt schoonmaken achteraf.

21 mei 2025

Deze week ben ik weer verder gegaan met het aanbrengen van de ondergrond voor het landschap. Inmiddels ben ik gevorderd tot aan het Brusio viaduct. Daarvoor heb ik tussen het emplacement van Preda en het Kreisviaduct een aantal extra spanten aangebracht om de visuele scheiding tussen beide wat te vergroten. Verder heb ik de ruimtes tussen de diverse sporen ook opgevuld met verhogingen met hetzelfde doel voor ogen: visuele scheiding. Deze verhogingen heb ik vorm gegeven met behulp van styropor platen op dezelfde manier als bij de eerder genoemde fundamenten.

Als volgende stap moet ik aan deze zijde nu eerst de sporen ter hoogte van de tunnelingangen van ballast gaan voorzien, voordat ik de tunnelportalen definitief kan plaatsen. Bij de plaatsing van de tunnelportalen moet ik ook een solide voorziening bedenken om de pantograven op te kunnen vangen en ze te geleiden naar de bovenleiding in het zichtbare deel. De wens is namelijk om visueel met de pantograven onder de draad te rijden. De lat ligt hoog.

15 mei 2025

Met behulp van de Proxxon Micromot 230/E ("Piepschuimsnijder") heb ik de fundamenten voor de beide chalets zo goed mogelijk vormgegeven en aangepast aan het horrengaas. Dat gaat bij benadering aangezien de afwerking met behulp van het gipsdoek gedaan wordt. Ik ben dus al tevreden als het huis min of meer horizontaal staat met behulp van het fundament. Deze truc heb ik dus twee keer herhaald met het nevenstaande resultaat. De twee chalets heb ik uit de oude voorraad en door verwisseling met een andere locatie op de baan gekozen. Voor mijn gevoel klopt het plaatje redelijk zo, al hadden bij nader inzien de beide huizen iets dichter bij elkaar geplaatst kunnen worden. Misschien moet ik nog een nieuwe poging ondernemen, maar de afwerking doet uiteindelijk de rest. Ook moeten de toegangswegen/paden nog aangebracht worden.

14 mei 2025

De bouw van de ondergrond is weer een stapje verder gebracht. De zijspant voor het gedeelte van de modelbaan tussen het emplacement van Filisur en het Brusio viaduct is gemaakt uit diverse rest stukken multiplex van 9 mm dik. De ruimte tussen de dwarsspanten is toegankelijk gehouden en de spant wordt ondersteund door 4 cm brede poten ter hoogte van deze dwarsspanten. Het geheel wordt, zoals bij alle spanten, met behulp van Bison PolyMax gelijmd. Als volgende stap wordt het horrengaas weer aangebracht en met nietjes vastgezet. Tot zover was het aanleggen van de ondergrond redelijk eenvoudig. De uitdaging die nu komt, is om het Brusio viaduct op een realistische manier in de omgeving in te bedden. Daarvoor ga ik eerst maar weer eens een aantal foto's opzoeken van de werkelijke situatie. Dat geeft altijd weer voldoende inspiratie.

12 mei 2025

Tot en met de draaischijf is het landschap nu vormgegeven. Ter elfder ure heb ik nog een aanpassing aan een van de spanten gemaakt met als doel de berg iets geprononceerder te krijgen. In het gedeelte, aflopend naar de achtergrond ter hoogte van het stationsgebouw Filisur wil ik nog twee vlakke delen aanbrengen om daar later nog twee chalets te kunnen plaatsen. De weg moet ook naar die twee chalets doorgetrokken worden. Ik moet in de verzameling opgeslagen huizen nog even zoeken welke modellen hiervoor in aanmerking kunnen komen. Het plan is om de vlakke delen van polystyreen plaat te vervaardigen en dat met behulp van het gipsdoek en gips in te bedden in het landschap.

Met behulp van GoogleMaps heb ik de paden bewandeld vanaf het station over de glooiende helling naar beneden. Het type chalet dat ik daar zag, Chalet "203" moet ik met commercieel beschikbare modellen goed weer kunnen geven en mogelijk heb ik nog beschikbare examplaren. Het feit dat ik er slechts twee overweeg is ook redelijk in overeenstemming met de werkelijkheid. Dit is goed te zien op het onderstaande satellietbeeld.

Satellietbeeld omgeving Filisur (rechts Chalet "203")

Het wachten is nu op de levering van de gipsdoek bestelling. In de tussentijd ga ik de chalet fundamenten nog proberen te realiseren.

10 mei 2025

Vandaag heb ik via de mail te horen gekregen dat de producten van Woodland Scenics momenteel slecht leverbaar zijn. Dus bestelling is geannuleerd. Vervolgens heb ik mijn keuze laten vallen op gipsdoek van Faller, Busch en Noch bij een andere webshop. Hopelijk komt dat snel, dan kan ik weer verder.

Inmiddels is ook de weg op triplex overgezet en uitgezaagd. De weg is provisorisch op zijn plaats gelegd. Eerst moet het horrengaas nog aangebracht worden, voor de weg definitief ingebed kan worden. Met kleine stapjes gaan we vooruit.

9 mei 2025

Deze week een start gemaakt met het aanbrengen van het horrengaas als ondergrond voor het toekomstige landschap. Daarvoor moest eerst de positie van de tunnelingang nauwkeurig bepaald worden. En het gevolg daarvan was weer dat de spant ter plaatse van de tunnel wat aangepast moest worden voor een vloeiend verloop van het landschap. Een zelfde soort aanpassing moest ik doen ter plaatse van de keermuur bij het station Filisur. Dit alles om te voorkomen dat de hellingen te stijl worden en het landschap er straks voldoende realistisch uit gaat zien. De aanlsuiting op de tunnelwand wordt gerealiseerd met twee extra spanten, strak tegen de tunnelingang. Zo krijgen we straks ee nette aansluiting van de helling op de muur.

Na deze aanpassingen (die al met al best veel tijd kosten) ben ik het horrengaas gaan uitmeten. De benodigde strook knip ik met enige overmaat met behulp van een oude schaar op maat. De afgeknipte randen worden aan een kant eerst ongeveer 1 cm omgevouwen om een niet te stekelige rand te verkrijgen. Daarna wordt deze rand aan een kant vastgezet met nietjes. Vervolgens spreid ik het gaas uit over het te bedekken gebied en opnieuw met wat overmaat teken ik met een Edding viltstift het benodigde profiel af, knip het af en vouw het ook hier met 1 cm om. Het resutaat van de eerste vier stukjes ondergrond staat weergeven in de hiernaast geplaatste foto's.

Na het voltooien van deze eerste delen van de ondergrond bleek, wat ik eigenlijk wel wist, dat ik bij lange na niet voldoende gipsdoek meer op voorraad had. Dus de volgende stap was eerst maar dit gipsdoek (Woodland Scenics C1192: plaster cloth triple role) besteld. Gelijk maar 3 rollen. Dat is goed voor 8.3 m2 (enkellaags). Dat moet genoeg zijn voor de eerste helft van de modelbaan. Helaas voor de middenstand, bestel ik steeds vaker via internet, omdat ik in de fysieke winkels te vaak misgrijp tegenwoordig. Een slechte ontwikkeling, een vicieuze cirkel!

Op de bovenste foto is ook de ruwe mal (linksonder) voor de weg om het Hotel Grischuna heen te zien. De mal zal straks omgezet worden naar triplex en daarna zo goed mogelijk in de ondergrond ingebed worden.

5 mei 2025

Vandaag de hele dag verder gegaan met het vervaardigen en plaatsen van de spanten. Aan het eind van de dag is het hele gebied boven Spiraal#2 voorzien van spanten en zijn de spanten aanwezig tot wel voorbij het stationsgebouw van Filisur. Een aantal van de spanten staan nog te drogen in de lijmklemmen, maar het geheel is denk ik naar tevredenheid voltooid. Het enige stukje wat nog wat aandacht behoeft, is de inpassing van de weg, die langs de voorzijde van het Hotel Grischuna loopt en met een aftakking naar het chalet naar de achterzijde van het hotel ombuigt. Daar ga ik me de komende dagen over buigen.

4 mei 2025

Gister en vandaag een serieuze start gemaakt met het bedenken, vervaardigen en plaatsen van de spanten voor de ondergrond. Ik ben begonnen met het vormgeven van de ondergrond rond Spiraal#2, zoals eerder al aangekondigd. In eerste instantie zijn dat een aantal mini-spanten om de bovenste ring van de spiraal aan te laten sluiten op de achtergrond. Na een 5-tal van deze spanten komt dan de tunnelingang. De uitdaging hier is om de tunnel en het verloop van de ondergrond vanaf het Hotel Grischuna op een natuurlijke manier op elkaar aan te laten sluiten. Als eerste bedenk ik het verloop, dat probeer ik dan met mallen van papier uit en vervolgens worden die mallen - als alles klopt - overgezet op multiplex.

Als tweede aktie heb ik de keermuur bij het station van Filisur aangemaakt. De muur zelf kon uit restanten van de vorige baan gemaakt worden en de aansluiting op de zijwand is weer een kwestie van passen en meten, zagen, vijlen en schuren, maar dan staat er ook iets. Op de foto is nog plakband zichtbaar. Dat gebruik ik om het hardschuim tijdens het drogen van de alles-lijm te fixeren. Moet nog verwijderd worden natuurlijk.

2 mei 2025

Vandaag met de hulp van een oud-studiegenoot de achtergronden geplaatst. Het vergde wat overleg en zorgvuldig plannen om de diverse foto's in de juiste volgorde en met voldoende nauwkeurigheid op te plakken. Met behulp van een tweetal bussen Bison spuitlijm is dat ook werkelijk goed gelukt. De mooiste is zonder meer de achtergrondfoto die de hoek omloopt, maar de andere delen zijn ook goed gelukt. Vrijwel naadloos en zonder problemen hebben we het voor elkaar gekregen. Daarom de eerste foto maar in groot formaat hier weergegeven. Het vervolg van de achtergronden is te zien in de afbeeldingen hiernaast. Bedankt Jos, voor de hulp en het meedenken. In mijn eentje was het me niet gelukt.

Filisur westzijde

Zoals op de bovenstaande foto te zien is, heb ik al een begin gemaakt met het uitwerken van de spanten voor de landschapsbouw. Ik heb het besluit genomen om met de afbouw van het emplacement van Filisur te beginnen. De tunnelingang naar Spiraal#2 komt hoogstwaarschijnlijk aan het einde van het eerste rechte stuk, zodat het neergaande deel richting Hotel Grischuna uit het zicht gehouden kan worden. Vanaf het Hotel Grischuna en het stationsgebouw Filisur gaat het glooiend omlaag naar de achtergrond. Op die helling staan in werkelijkheid ook nog enkele huizen. Daar moet ik nog naar op zoek, maar die wil ik wel in het plan opnemen.

27 april 2025

De afgelopen dagen heb ik van resthout de kopse kant van Filisur samengesteld. De kopse kant is van een doorgang voorzien om altijd bij de sporen van de spiraal te kunnen komen. Daarnaast heb ik de hoek rond gemaakt om de achtergrond vloeiend te kunnen laten verlopen van de lange zijde naar de kopse kant. De vloeiende overgang is gemaakt van 2 cm brede stroken MDF en die zijn geplakt op vier kwart ronde vormen gezaagd uit 10 mm multiplex. Na montage met polymax is het oppervlak zo goed mogelijk met de hand glad geschuurd om een vlakke ondergrond voor de achtergrond te realiseren. Voorlopig staan alle achterwanden nog los. Ik denk namelijk dat ik hulp nodig heb om de foto's zo goed mogelijk op te kunnen plakken. Dus die heb ik ingeroepen, maar ik weet nog niet wanneer de hulp beschikbaar is. Hieronder een foto van de kopse kant en de vloeiende overgang. Hiernaast een plaatje van de achterwanden op de lange zijde van de baan.

Kopse kant en vloeiende overgang

24 april 2025

De eerste twee achterwanden zijn op maat gemaakt en op proef geplaatst. Het volgende deel ligt in de garage/werkplaats om aangepast te worden. Daarmee is dan de gehele lange zijde aan de kant van Filisur en het Brusio viaduct van achterwanden voorzien. De volgende stap is de kopse kant van Filisur. Die maak ik waarschijnlijk uit 10 mm multiplex met een raam/doorgang om altijd bij de spiraal te kunnen. Het plan is om de haakse hoek tussen de kopse kant en de achterwand door een ronde hoek te vervangen. Als dat allemaal voor elkaar is en alle maten en aanpassingen allemaal kloppen, ga ik pas beginnen met het aanbrengen van de achtergronden. Die liggen nu nog te "ontkrullen".

21 april 2025

Afgelopen zaterdag zijn de achtergrondposters gearriveerd. In eerste instantie heb ik ze uitgerold om de effecten van het opgerolde transport te verminderen. Na twee dagen de posters maar eens naast elkaar gelegd om te zien hoe het er daadwerkelijk uitziet. Op deze schaal, valt de herhaling wel op, maar die ervaar ik niet als hinderlijk, omdat er behoorlijk wat afstand tussen zit. De komende tijd ga ik nu eerst de achterwanden fabriceren en passend maken, waarna de posters daarop gelijmd gaan worden.

16 april 2025

Langzamerhand ben ik zover dat ik verder wil gaan met de bouw van de scenery. De treinen rijden naar tevredenheid en de wissels lijken nu redelijk betrouwbaar te werken. Soms hebben er twee nog een zetje nodig, maar die blijven in het zicht, dus daar kan ik altijd nog bij.

De volgende uitdaging voor ik verder ga bouwen, wordt het aanbrengen van de achtergrond. Daar loop ik nu al een paar weken over te peinzen. Uiteindelijk heb ik mijn keuze laten vallen op de 40 cm hoge en 150 cm lange achtergronden van Peard. Het gaat hier om een weergave van een deel van het Zwitserse hooggebergte, wat in mijn omgeving wel op zijn plaats is. Twee van deze achtergronden (441 en 442) heb ik vandaag besteld. De andere twee hadden geen bestelknop, dus daar heb ik apart om gevraagd bij de bestelling. Na een uurtje belde Ed Barendregt (Peard) me terug dat ook de achtergronden 443 en 444 volgende week leverbaar zullen zijn. Dus tenslotte heb ik totaal 6 m achtergrond besteld. Het zijn officieel H0 artikelen, maar dat lijkt me niet uit te maken voor een achtergrond. De Faller achtergronden zijn tenslotte ook universeel inzetbaar.

Maar, dat was pas stap 1. De echte uitdaging zit in het vervaardigen van de achterwanden rondom de verschillende dakspanten waar ik mee te maken heb. Eerst maar even de levering van de achtergronden afwachten, daarna gaan we aan stap 2 beginnen.

31 maart 2025

Bij het testrijden ben ik er, al is het een beetje laat, achter gekomen dat de personenwagens - zoals in de Glacier Express - met de verlengde koppelingsbalgen elkaar uit de rails drukken in de bochten met Radius 1. Dit is met name het geval in de spiralen, want daar heb ik overal voornamelijk de kleine stralen gebruikt. Geleidelijk aan verwijder ik de verlengde balgen dus weer en vervang ze door de origineel geleverde korte balgen.

30 maart 2025

Dit weekend heb ik me met name gericht op wissel 24. Eerst heb ik een aantal rondjes gereden, maar daarbij bleek al dat de wissel nog steeds niet iedere keer goed omgaat. Dus heb ik de wissel eerst maar eens uitgebouwd en vervolgens in detail bekeken wat er bij het omschakelen gebeurt. Ik wilde namelijk proberen vast te stellen of het probleem in de wissel of in de aandrijving zit. De aandrijving was een van de nieuwere, maar na een aantal pogingen bleek dat bij het recht schakelen de aandrijving enigszins terugveerde waardoor de wisseltong niet meer goed aanlag. Daarna ben ik dus in de voorraad aandrijvingen gaan zoeken naar een aandrijving, die dat terugveren niet vertoonde. Bij een van de oudere aandrijvingen was dat uiteindelijk het geval. Dus tenslotte heb ik de wissel met deze oude aandrijving weer ingebouwd. Hopelijk is het probleem nu voor eens en voor altijd opgelost. Ik laat het u weten.

De komende week heb ik aardig wat tijd om nog een aantal testritten uit te voeren. Als dat naar tevredenheid verloopt, kan de bouw weer verder opgepakt worden.

22 maart 2025

Ruim een maand geen update van de website. Dat heeft twee redenen: ik ben op wintersportvakantie geweest naar Zwitserland en na thuiskomst heb ik het druk gehad met werk. Promoties en project review activiteiten. Maar vandaag weer even tijd gehad voor en op de zolder. Zoals in de laatste post aangekondigd, ik moest nog iets aan een paar weerbarstige wissels doen. De wissels bij Alp Grüm lijken nu redelijk te functioneren. Met de wissels onderaan de Spiraal #1 heb ik nog steeds wat problemen. Waarschijnlijk moet ik die wissel beter vastleggen, maar daar kan ik vrijwel niet bij. Ik ga dat nog verder proberen. Wellicht morgen. Het gaat om de wissel op bijgaande foto. Het strookje styreen is om de wissel iets op te hogen, kijken of dat helpt.

19 februari 2025

In totaal 34 extra routes heb ik vandaag aangemaakt. Dat ging redelijk snel, want de routes zijn goed te kopieren. Na voltooiing ben ik verder gegaan met het proefrijden. Dat is nog wel even een uitdaging, want om dit goed te doen rijd ik dan dus met 8 treinen rond. En dat is best wel een tikkie onrustig. Hier blijkt toch weer dat 2 van mijn wissels, zoals eerder gemeld, nog wel steeds problemen geven. Hier moet ik dus nog een keer goed naar kijken. Het moet toch oplosbaar zijn....

18 februari 2025

Vandaag ben ik verder gegaan met het aanpassen van de diverse routes. Route 6 met name loopt nu van blok 5 via het schaduwstation St.Moritz, voorlopig de blokken 69 en 88, via blok 63 en spiraal #1 naar blok 32 en vandaar via blok 22 weer naar blok 5. Deze route is ook in de onderstaande tabel aangepast. Vervolgens heb ik 8 locomotieven ieder één van de 8 routes toegewezen en ze naar hun uitgangsposities gemanoeuvreerd. Op bijgaande foto's staan alle locomotieven in hun startposities. Later deze week gaan we het functioneren van de vaste routes nog even in de praktijk uittesten.

De schaduwstations ga ik toch maar opnemen in de diverse vaste routes. Dat betekent bijvoorbeeld dat er routes 6.1 tot en met 6.9 gemaakt gaan worden, zodat alle dynamische blokken van St.Moritz bereikt kunnen worden. De desbetreffende trein krijgt dan al die 9 vaste routes mee bij de instellingen. Dat zal ik dus ook moeten doen bij route 1 en route 3 om het schaduwstation Davos mee te nemen. Een tweede route om St.Moritz in te schakelen zou route 5 kunnen worden. Dus met het maken van vaste routes ben ik nog wel even bezig.

16 februari 2025

Dat kostte dus iets meer tijd dan gedacht. Voorlopig heb ik 8 vaste routes gekozen en de namen zijn gekozen op basis van het vertrekpunt en het halverwege punt.

Vaste routes
Nummer Naam Van Blok Via Blok Naar Blok
1 Filisur-Preda 4 33 - 62 5 - 67
2 Preda-Filisur 33 50 - 78 - 4 23
3 Filisur-St.Moritz 3 67 - 23 33 - 98
4 Preda-St.Moritz 32 22 - 5 78 - 48
5 Alp Grüm-Filisur 22 5 - 78 2 - 61
6 St.Moritz-Preda 5 63 - 32 22 - 5
7 Alp Grüm-Preda 23 33 - 50 78 - 4
8 Filisur-Davos 2 64 - 32 22 - 5

"Van Blok" spreekt voor zich. Daarbij moet aangetekend worden dat je voor een vaste route altijd in dat blok moet terugkeren. "Via Blok" geeft aan welke punten op de route aangedaan worden. In principe zou dit eenduidig moeten zijn. Tenslotte is het met "Naar Blok" mogelijk om de route naar het beginpunt beter aan te geven. Bij deze planning is er vanuit gegaan dat er links gereden wordt dus dat de blokken 2 en 4 naar boven worden verlaten en 3 en 5 naar onder (richting op basis van nevenstaand baanplan). Blok 22 naar links, en 23 naar rechts. Blok 32 naar boven, blok 33 naar onder. Daarmee moet het mogelijk zijn de routes te reconstrueren.

Nog niet alle routes zijn getest. Daar ben ik momenteel mee bezig. Waar ik nog naar aan het zoeken ben, is hoe ik de schaduwstations hierin op kan nemen (Route 6). Ik wil voorkomen dat ik voor ieder dynamisch blok een aparte route moet maken. Daar moet een andere oplossing voor zijn. Een andere vraag is nog hoe ik routes kan combineren. Maar dat kan allemaal later nog wel. Eerst dit maar werkend krijgen.

15 februari 2025

Het is al weer een tijdje geleden, merkte ik, dat ik het baanplan heb gedeeld. Hierbij dan de versie van 14 februari 2025.

Momenteel ben ik bezig met het vastleggen van een aantal vaste routes om een evenwichtiger treinenverloop te krijgen. Ik heb een totaal van 12 vaste routes vastgesteld op papier en het idee is dat het grootste deel van de routes een startpunt hebben op de drie stations. Dus 4 op Filisur, 2 op Alp Grüm en 2 op Preda. Daarnaast zit er variatie in de routes doordat ze om de schaduwstations heen rijden of in de schaduwstation gaan wachten. Later vandaag zal ik de routes hier publiceren, zodra ik duidelijke en onderscheidende namen voor ze heb bedacht.

11 februari 2025

Het laatste niet-werkende sein vandaag vervangen. Tevens heb ik bij het station Preda alternatieve stopplaatsen ingesteld (een extra bezetmeldpunt aangebracht) om de korte pendeltreinen (met name de Allegra's) dichterbij het stationsgebouw te laten stoppen. In de blokken 32 en 33 heb ik daarom bij de bezetmeldingstab bij het instellen van de blokken de alternatieve stopplaats voor treinen korter dan 35 cm aangegeven. Op de foto de automatisch op de nieuwe positie gestopte Allegra.

9 februari 2025

Pas als je met een groter aantal treinstellen rijdt, komen een aantal kwesties aan het licht. Eén daarvan is het vrijgeven van wisselstraten. Als dat te vlug gebeurt dan gaat het staartje van de trein de andere kant op en gebeuren er ongelukken. Pas nu ik met 6 treinstellen rijdt, wordt ik daarmee geconfronteerd. De oplossing, die ik heb toegepast, is dat de wisselstraat pas vrijgegeven wordt door de laatste bezetmelder in het volgende blok. En als daar maar één bezetmelder in voorkomt, bijvoorbeeld bij keerlussen, door de eerste bezetmelder van het daarop volgende blok. Een betere oplossing is waarschijnlijk volledige detectie van de treinstellen, maar dat is bij mij nog niet altijd mogelijk. Vandaar de bezetmelder optie. Geleidelijk aan worden er heel wat mogelijkheden van Koploper ingeschakeld voor een vloeiender verloop van de dienstregeling.

De Glacier-expres op het Landwasserviaduct

8 februari 2025

De plaatsing van de seinen is afgerond. Bij controle van de al aanwezige seinen blijkt, dat er twee wel rood licht geven, maar geen groen licht. Daar moet ik dus nog even induiken.

Gister is de bestelling van Noch aangekomen. Dus de eerder aangekondigde stap om tunnelportalen te gaan plaatsen, kan nu daadwerkelijk uitgevoerd gaan worden.

Het testrijden gaat eigenlijk steeds beter. Gister heb ik met totaal 6 stammen rondgereden. Daarbij blijkt dat de instellingen op dit moment zo zijn dat op een bepaald moment alles in dezelfde richting lijkt te rijden. Dus het kiezen van de keerlussen vanuit de beide dynamische schaduwstations (St.Moritz en Davos) heb ik daarom in Koploper een hogere prioriteit gegeven.

In de middag de helft van de niet-werkende seinen verbeterd. Daarna weer verder met het testen. Testen, testen en nog meer testen. Maar het eind komt denk ik in zicht. Hierbij een beeld van twee treinen die elkaar passeren in Alp Grüm: de 644 met passagiers en de 647 met een stam kolenwagens. Zo rijden er 6 van deze combinaties rond. De andere vier zijn de 652, de 644, de 650 en de Allegra Arosa. Het gaat nu vrijwel vlekkeloos.

6 februari 2025

Gister bij het bijwerken van de website, lukte het uploaden plotseling niet meer. De webhost had de inlog voor de FTP-server veranderd en dat kostte me een paar uur, voor ik dat had opgelost. Maar nu draait alles weer.

Vandaag zijn ook de laatste 4 seinen van Viessmann gearriveerd en die heb ik in de loop van de dag aangepast naar een RhB-achtig uiterlijk, zoals ik dat al jaren doe. Vanavond heb ik deze seinen geplaatst. Morgen nog de laatste verbindingen maken en dan weer verder met het testrijden.

5 februari 2025

Het extra schoonmaken van de wissels met wasbenzine en het vergroten van de aanspreektijd naar 1.0 sec lijkt te werken. Het treinenverloop gaat aanmerkelijk soepeler. Ik loop nu aan tegen eigenaardigheden van de diverse treinstellen en probeer die zoveel mogelijk te verbeteren of weg te werken.

Tijdens het testrijden is me gebleken dat ik meer flexibiliteit nodig heb in het bezetten van de diverse stationssporen. Als ik me strikt houd aan het linksrijden, zoals dat in Zwitserland gangbaar is, dan ervaar ik teveel opstoppingen op de baan. Maar om deze flexibiliteit realistisch te laten werken, heb ik dus wel het aantal blokseinen moeten vergroten. Totaal heb ik 8 blokseinen toegevoegd: 4 in Filisur, 2 in Preda en 2 in Alp Grüm. Daarnaast kwam ik er op deze manier achter dat er twee seinen - bij de opstelsporen van Filisur en Preda - geplaatst en aangesloten waren, zonder dat ze in Koploper zijn opgenomen, dus dat heb ik tegelijkertijd gecorrigeerd.

Daarnaast heb ik om blokkades te voorkomen een 6-tal tweerichtingsgroepen geïdentificeerd. Dat zijn de vier spiralen, de verbinding Preda-St.Moritz (blokken 50, 51 en 63) en de verbinding Alp Grüm-Tirano (blokken 17 en 18). Wat ik nu nog in moet stellen is welke blokken er vrij moeten zijn voor een trein een station mag verlaten.

Deze week heb ik ook een groot aantal hardschuim tunnelportalen en muren bij Noch besteld. Ik ga de tunnelportalen meer vormgeven naar de portalen die in Graubünden gangbaar zijn en de Duitse portalen van Faller ga ik niet langer gebruiken.

2 februari 2025

Gister en vandaag weer uitgebreid aan het testen geweest. Deze dagen heb ik met 5 complete treinen getest. Dat wil zeggen in alle gevallen een locomotief plus een aantal wagens. Dat gaat redelijk goed. Het komt er nu langzamerhand op neer dat er nog een beperkt aantal zwakke plekken zijn. En in alle eerlijkheid weet ik nog niet wat ik hier verder aan kan doen. Het gaat om de wissels in de drie rode cirkels. De wissels functioneren handmatig goed, maar onder Koploper automatisch rijden gaan ze veelal niet of niet tijdig om. In eerste instantie heb ik geprobeerd de aanspreektijd te verlengen met 0.5 sec, maar dat lijkt niet voldoende. Ik zal het nog met 1.0 sec proberen en anders zal ik de simpelste proberen uit te bouwen en te vervangen. Ik houd u op de hoogte.

28 januari 2025

Twee dagen later (echt werk kwam tussendoor), als eerste de lijmklemmen weggehaald. Daarna de rails ter plaatse zorgvuldig verwijderd om het tracé aan te kunnen passen. Vervolgens met de multitool het tracé doorgezaagd en het viaduct in positie gemanoeuvreerd. Tenslotte de rails weer teruggeplaatst en provisorisch vastgezet.

Hiermee heb ik nu in totaal 6 viaducten op de modelbaan geïnstalleerd. De wens is om nog een klein viaduct/brug, de Bärentrittbrücke in de buurt van Davos, toe te voegen. Maar daar moet ik de geschikte locatie nog voor verzinnen/bepalen. Zo zijn er nog meer kleine scenes die ik nog wil toevoegen: een gallerij en mogelijk ook de Bergünerstein passage met de autoweg vlak langs het spoor. U ziet het ideeën genoeg. Nu nog het inpassen ervan.

Hoewel ik nog verder moet gaan met het testrijden, kan ik langzamerhand wel gaan nadenken over de plaatsing van de spanten voor het landschap. Ook het plaatsen van de achtergrond moet nog uitgedacht worden op plaatsen waar dat ook maar mogelijk is onder het schuine dak. Bij Filisur is dit het makkelijkste te realiseren, maar bij de rest van de baan wordt dat wel een uitdaging.

26 januari 2025

Vandaag het laatste viaduct dat ik nog in mijn bezit heb onderhanden genomen. Er zaten veel gipssporen op en verfstrepen van het schilderen van de omgeving op mijn vorige baan. Met de tandarts instrumenten en een mini-borsteltje op de Dremel heb ik het viaduct weer redelijk toonbaar gekregen.

Als volgende stap heb ik eerst een ondersteuning gemaakt en aangebracht onder de plek waar ik het viaduct wil gaan plaatsen. Deze ondersteuning staat nu op zijn plaats en de lijm is aan het drogen onder druk van de lijmklemmen. Later deze week ga ik het tracé onderbreken en het viaduct (dat u op de foto rechtsboven nog net kunt zien) op het fundament plaatsen.

24 januari 2025

Deze week ben ik weer teruggekeerd uit Zwitserland. Daar heb ik van tien dagen heerlijke wintersport genoten: geskied, gewandeld en veel gelezen. Na terugkomst eerst de tuin aangepakt: een laatste 40 jaar oude coniferenhaag is verwijderd en vervangen door een gevarieerde aanplant van heesters en groenblijvende struiken. Een hele verbetering.

Het eerste wat ik na terugkomst aan de modelbaan heb gedaan, is het verbeteren van de verlichting. De beide uiteinden van de U-vorm waren letterlijk wat onderbelicht. Begin januari had ik al een aantal extra LED-strips van Uhlenbrock (28210) besteld om hier wat aan te doen. Een dag na mijn terugkomst werden deze lichtstrips door Postnl bezorgd en die heb ik dus gelijk maar gemonteerd. De verlichting is nu meer homogeen over de hele baan heen.

8 januari 2025

De eerste dagen van het nieuwe jaar ben ik naast het nog voortdurend testrijden, bezig geweest met het installeren en gangbaar maken van de PECO draaischijf. Volgens het voorbeeld van Filisur heb ik enige tijd geleden de brug al veranderd in een echte schijf. De twee halve manen zijn getekend in AutoCAD en van getekende planken voorzien. Na het plotten en snijden uit 1 mm polystyreen worden deze twee halve manen aan beide zijden ondersteund door een tweetal profielen. Het aanbrengen van de houtkleur staat nog op de planning.

Waar ik de laatste dagen mee geworsteld heb, is om de overbrenging enigszins stabiel te krijgen. Tenslotte is dat gelukt met behulp van een paspen, die vastzit aan de schijfkoppeling en precies valt in het koppelingspasstuk van de stappenmotor. De diverse delen hiervan zijn met uiterste zorgvuldigheid verlijmd met twee-componentenlijm en hebben 36 uur onder druk (lijmklem) staan drogen. Pas toen (na 4 pogingen met andere lijmen) had ik een stabiele verbinding. De schijf en de rand van de pit zijn met teflon glijmiddel ingesmeerd om de draaiing soepel te laten verlopen. Eindconcluise: het werkt.

Tijdens het testrijden blijf ik hier en daar problemen houden met wissels, die handmatig wel omgaan, maar vanuit Koploper niet omgaan. Als oplossing heb ik voorlopig besloten om de aanspreektijd van de betreffende wisselspoelen met 0.5 sec te verlengen. Dat lijkt in eerste instantie te werken. Het gaat hierbij om 4 wissels. Ook grondiger reinigen behoort tot de oplospogingen. Het testen gaat voorlopig dus nog even door.

De eerste twee tunnelportalen rond Preda zijn provisorisch geplaatst om te controleren of ze op die specifieke plek de treinbewegingen niet hinderen.

1 januari 2025

Op deze plek wens ik al mijn volgers de allerbeste wensen voor het nieuwe jaar 2025: dat de modelbouw u maar veel voldoening en plezier mag geven.

Vandaag ook de website bijgewerkt. 2024 is verwerkt in de voortgangsoverzichten en de huidige voortgang betreft 2025.

Aan het einde van de dag heb ik toch nog even de laatste 4 seinen aangesloten. Dan is denk ik nu al het aansluitwerk voor de modelbaan gereed. De overige aansluitwerkzaamheden zijn dan voor de straatverlichting en de verlichting van de huizen, stations, perrons en emplacementen. Dat komt op een later tijdstip nog.

De volgende stap wordt, zoals op 31 december vermeld, het plaatsen van de tunnelportalen.